Πέμπτη, 14 Μαΐου 2009

Κυριακή της Σαμαρείτιδος

Σήμερα συχνά γίνεται λόγος για χειροτονία γυναικών. Το θέμα αυτό παρουσιάστηκε αρχικά στον Προτεσταντισμό.
Σε συνδυασμό όμως με το ευρύτερο θέμα της ισοτιμίας των δύο φύλων συζητήθηκε σε ολόκληρο τον χριστιανικό κόσμο.
Κατά την Ορθόδοξη Χριστιανική διδασκαλία η γυναίκα δεν είναι υποδεέστερη του άνδρα, αλλά είναι ίση.
Αυτό το βλέπουμε κατά την δημιουργία του πρώτου ζευγαριού του Αδάμ και της Εύας «και έλαβεν (ο Θεός) μίαν των πλευρών αυτού», ο Θεός, δεν πήρε οστό από την κεφαλή ούτε από τα πόδια αλλά από τα πλευρά του Αδάμ διότι είναι το μέσον του σώματος και δηλώνει την ισότητα των δύο φύλων.
Η γυναίκα είναι το πιο σημαντικό πλάσμα μέσα σε ολόκληρη την δημιουργία.
Η Εύα είναι αυτή που έλαβε το πρωτευαγγέλιο της σωτηρίας ενώ η Παναγία δέχθηκε τον Ευαγγελισμό της θείας ενανθρωπήσεως.
Η γυναίκα λοιπόν πρωτοστάτησε στην πτώση του ανθρώπου, πρωτοστατεί και στην ανόρθωση. Ο άνδρας συμπαρασύρεται στην πτώση και συμπορεύεται στην ανόρθωση. Η γυναίκα δηλαδή πρωτοστατεί ενώ ο άνδρας ακολουθεί.
Με άλλα λόγια η γυναίκα συνεργεί στο μυστήριο της σωτηρίας, ενώ ο άνδρας διακονεί.
Έτσι η γυναίκα αντί της ειδικής ή λειτουργικής ιεροσύνης άσκησε εφάπαξ με το πρόσωπο της Παναγίας την οντολογική ιεροσύνη για τη σωτηρία ολόκληρου του κόσμου˙ και όπως αναφέρει ο άγιος Ισίδωρος ο Πηλουσιώτης «της θείας και της ανθρωπίνης φύσεως η ιεροσύνη ώσπερ μέση καθέστηκεν, ίνα την μεν θεραπεύη τη δε μεταβολήν εργάζεται κρείτονα».
Πάντως δεν είναι τυχαίο ότι όλες τις Θεολογικές αποκαλύψεις, ο Χριστός, τις έκανε σε γυναίκες π.χ. γυναίκα πρώτη έμαθε για την θεία συγκατάβαση και σωτηρία του ανθρώπου, πρώτες έμαθαν οι γυναίκες για την Ανάσταση Του, μετά την Ανάσταση Του πρώτα εμφανίστηκε στις Μυροφόρες και μετά στους Μαθητές του.
Στην σημερινή περικοπή αποκαλύπτει στην Σαμαρτείτιδα πρώτα την πνευματική λειψυδρία του Ισραήλ, αφού οι άγιοι Πατέρες παρομοιάζουν την αμαρτωλή γυναίκα με ολόκληρο τον λαό του Ισραήλ, ύστερα καταργεί την Φαρισαϊκή τυπολατρία που δεν έχει πλέον κανένα πνευματικό όφελος και αρχίζει μια νέα μορφή λατρείας που είναι ουσιαστικά πρόταση ζωής, διότι ο Θεός θα λατρεύεται «εν πνεύματι και αληθεία» και τρίτον συζητά περί ελεύσεως του Μεσσία.
Βέβαια δεν θα αναλύσουμε όλα αυτά τα θέματα διότι θα χρειαστούν πολλές ώρες ίσος και ημέρες για να γίνουν κατανοητά όλα αυτά τα ερωτήματα.
Εμείς θα ασχοληθούμε μόνο με το πρώτο θέμα: «Ει ήδεις την δωρεάν του Θεού, και τις εστιν ο λέγων σοι, δος μοι πιείν, συ αν ήτησας αυτόν, και έδωκεν αν σοί ύδωρ ζών» δηλαδή «εάν γνώριζες την δωρεάν την οποίαν δίδει εις τους ανθρώπους ο Θεός, και ποιος είναι εκείνος, που σου λέγει δος μου να πιω˙ εσύ θα του ζητούσες! και θα σου έδινε νερό τρεχούμενο, ζωντανό, που δεν θα στέρευε ποτέ» ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος λέγει στην ομιλία του εις την Σαμαρείτιδα «η πηγή της ζωής παρά την πηγήν καθεζόμενος πιείν απαιτεί, ου πιείν, αλλα δούναι βουλόμενος. Δος μοι πιείν, ίνα σοι δώσω ύδωρ αφθαρσίας πιείν. Εγώ γάρ την σωτηρίαν των ανθρώπων διψώ˙ ουχ ίνα πιω, αλλ’ ίνα ποτίσω» δηλαδή λέγει ο Πατήρ «η πηγή της ζωής, καθισμένος κοντά στο πηγάδι ζητά να πιή μη θέλοντας να πιή αλλά να δώση. Δώσε μου να πιώ, για να σου δώσω να πιής νερό αφθαρσίας. Γιατί εγώ διψώ για τη σωτηρία των ανθρώπων. Διψώ όχι για να πιώ αλλά για να ποτίσω».
Η πρώτη αλήθεια που αποκαλύπτεται είναι, ότι ο άνθρωπος προκειμένου να φτάσει την μοναδική πηγή της ζωής πρέπει να γνωρίσει και να διαλεχθεί με τον Ιησού Χριστό.
Αυτός είναι η πηγή του «ζώντος ύδατος». Ο Κύριος είναι «το ύδωρ το ζών, το αλλόμενον εις ζωήν αιώνιον».
Χωρίς αυτό το νερό δεν νοείται ζωή. Ο Ιησούς είναι κατ’ ουσίαν ζωή, όπως είναι και μοναδική αλήθεια. Η νέα ζωή που κηρύσσει ο Χριστός και φέρνει σε συμφιλίωση όλους τους ανθρώπους, πάσης φυλής και παντός γένους, είναι σημαντικότερη και ουσιαστικότερη από την συμφιλίωση εκείνη, την αρχαία των υιών Ιακώβ.
Το ύδωρ είναι βασικό συστατικό της ζωής και μάλιστα σε έναν λαό που κινείται διαρκώς μέσα στη έρημο. Το ύδωρ έχει την μοναδικότητα και προτεραιότητα έναντι κάθε άλλου συστατικού.
Ο ευαγγελιστής Ιωάννης θα τονίσει σε άλλο κείμενο του ευαγγελίού του ότι ο Ιησούς Χριστός είναι ο «άρτος της ζωής», δύο συστατικά μοναδικά και απαραίτητα για τη ζωή.
Όχι μόνο με τη βιολογική έννοια, αλλά και με την πνευματική, αφού το ύδωρ είναι «εις ζωήν αιώνιων» και ο άρτος έχει προέλευση ουράνια. Π.χ. το «μάννα της ερήμου» ήλθε από τον ουρανό για να σώσει τον παλαιό Ισραήλ, έτσι και ο νέος άρτος είναι «εκ του ουρανού καταβάς», το «νέο μάννα» για την σωτηρία του νέου Ισραήλ του λαού του Θεού.
Όλα αυτά τα πολύ ενδιαφέροντα θεολογικά και πνευματικά θέματα τα θέτει προς συζήτηση και βίωση μια αμαρτωλή γυναίκα. Η προσωπική ιστορία και ζωή της Σαμαρείτιδας εκφράζει την ιστορική πραγματικότητα του κάθε ανθρώπου.
Αυτός όμως ο κόσμος δεν είναι ένας κόσμος απόρριψης και καταδίκης αλλά πρόσληψης στο άγιο σώμα της Εκκλησίας. Μια αμαρτωλή ύπαρξη είναι δυνατό να γίνει μια αγία παρουσία, αρκεί να υπάρξει κοινωνία με τον Χριστό και όπως είπε «ουκ ήλθον καλέσαι δικαίους αλλά αμαρτωλούς εις μετάνοια».
Αυτόν τον ζωντανό και αληθινό Θεό καλούμεθα να γνωρίσουμε. Στην προσωπική αυτή γνωριμία με τον Θεό θα μας βοηθήσει η «εν πνεύματι και αληθεία» λατρεία του.
Η λατρευτική αυτή προσέγγιση του Θεού είναι ο καλύτερος τρόπος να γνωρίσουμε και να νιώσουμε ποιος είναι ο Θεός μας.
Η Σαμαρείτισσα δέχθηκε και έκανε την αλλαγή, πίνοντας από το ύδωρ της ζωής αξιώθηκε να γίνει μεγαλομάρτυς του Χριστού.
Αξιώθηκε να γίνει η αγία Φωτεινή, αξιώθικε να γίνει το φωτεινό παράδειγμα να γίνει ισαπόστολος και να τρέχει στην πόλη λέγωντας στους ανθρώπους «δεύτε ίδετε άνθρωπον ος είπε μοι πάντα όσα εποίσα˙ μήτι ούτος εστιν ο Χριστός».
Το ίδιο πρόβλημα τίθεται σε όλους μας: με ποιο τρόπο αναζητώ τον Θεό στην ζωή μου; Το δρόμο μάς στον δείχνει η Σαμαρείτιδα του σημερινού ευαγγελίου. Αμήν.

Αναγνώστες