Τρίτη, 30 Μαρτίου 2010

Πάσχα Κυρίου Πάσχα

«Αντί άλλης Πασχάλιας ευχής, θα σας μεταφέρω τα χαρμόσυνα αναστάσιμα βιώματα του μακαριστού γέροντα Πορφυρίου, όπως τα έζησα μια Τρίτη Διακαινησίμου στο κελλάκι του. Πήγα να τον δω σαν γιατρός. Μετά την καρδιολογική εξέταση και το συνηθισμένο καρδιογράφημα με παρεκάλεσε να μη φύγω.
Κάθισα στο σκαμνάκι κοντά στο κρεβάτι του. Έλαμπε από χαρά το πρόσωπό του. Με ρώτησε:
- Ξέρεις το τροπάριο που λέει: «Θανάτου εορτάζομεν νέκρωσιν…»;
- Ναι γέροντα, το ξέρω.
- Πες το.
Άρχισα γρήγορα-γρήγορα. «Θανάτου εορτάζομεν νέκρωσιν, άδου τήν καθαίρεσιν, άλλης βιοτής, της αιωνίου, απαρχήν. Καί σκιρτώντες υμνούμεν τόν αίτιον, τόν μόνον ευλογητόν των πατέρων καί υπερένδοξον».
- Το κατάλαβες;
- Ασφαλώς το κατάλαβα. Νόμισα πως με ρωτάει για τη ερμηνεία του.
Έκανε μια απότομη κίνηση του χεριού του και μου είπε:
- Τίποτε δεν κατάλαβες, βρε Γιωργάκη! Εσύ το είπες σαν βιαστικός ψάλτης…Άκου τι φοβερά πράγματα λέει αυτό το τροπάριο: Ο Χριστός με την Ανάστασή Του δεν μας πέρασε απέναντι από ένα ποτάμι, από ένα ρήγμα γης, από μια διώρυγα, από μια λίμνη ή από την Ερυθρά θάλασσα. Μας πέρασε απέναντι από ένα χάος, από μια άβυσσο, που ήταν αδύνατο να την περάσει ο άνθρωπος μόνος. Αιώνες περίμενε αυτό το πέρασμα, αυτό το Πάσχα. Ο Χριστός μας πέρασε από το θάνατο στη ζωή. Γι’ αυτό σήμερα «Θανάτου εορτάζομεν νέκρωσιν, άδου τήν καθαίρεσιν». Χάθηκε ο θάνατος. Το κατάλαβες; Σήμερα γιορτάζουμε την «απαρχή» της «άλλης βιωτής, της αιωνίου» ζωής κοντά Του.
Μίλαγε με ενθουσιασμό και βεβαιότητα. Συγκινήθηκε. Σιώπησε για λίγο και συνέχισε πιο δυνατά:
- Τώρα δεν υπάρχει χάος, θάνατος, νέκρωση, Άδης. Τώρα όλα χαρά, χάρις στην Ανάσταση του Χριστού μας. Αναστήθηκε μαζί Του η ανθρώπινη φύση. Τώρα μπορούμε κι εμείς να αναστηθούμε, να ζήσουμε αιώνια κοντά Του…Τί ευτυχία η ανάσταση! «Καί σκιρτώντες υμνούμεν τόν αίτιον». Έχεις δει τα κατσικάκια τώρα την άνοιξη να χοροπηδούν πάνω στο γρασίδι. Να τρώνε λίγο από τη μάνα τους και να χοροπηδούν ξανά; Αυτό είναι το σκίρτημα, το χοροπήδημα. Έτσι έπρεπε κι εμείς να χοροπηδούμε από χαρά ανείπωτη για την Ανάσταση του Κυρίου μας και τη δική μας.
Διέκοψε πάλι το λόγο του. Ανέπνεα μια ευφρόσυνη ατμόσφαιρα.
- Μπορώ να σου δώσω μια συμβουλή; συνέχισε. Σε κάθε θλίψη σου, σε κάθε αποτυχία σου να συγκεντρώνεσαι μισό λεπτό στον εαυτό σου και να λες αργά-αργά αυτό το τροπάριο. Θα βλέπεις ότι το μεγαλύτερο πράγμα στη ζωή σου- και στη ζωή του κόσμου όλου- έγινε. Η Ανάσταση του Χριστού, η σωτηρία μας. Και θα συνειδητοποιείς ότι η αναποδιά που σου συμβαίνει είναι πολύ μικρή για να χαλάσει τη διάθεσή σου.
Μου έσφιξε το χέρι λέγοντας:
- Σου εύχομαι να σκιρτάς από χαρά, κοιτάζοντας πίσω σου το χάος από το οποίο σε πέρασε ο Αναστάς Κύριος, « ο μόνος ευλογητός των πατέρων»…Ψάλλε τώρα και το «Χριστός Ανέστη».
Υστερόγραφο δικό μου «Αληθώς Ανέστη» + ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΠΑΠΑΖΑΧΟΣ Καθηγητής Καρδιολογίας
Ευχαριστώ τον φίλο μου και αδελφό εν Κυρίω Θεόδωρο Κ.

Αγία και Μεγάλη Τρίτη

Κατά την Μ.Τρίτη επιτελούμε ανάμνηση (α)της περί των δέκα παρθένων γνωστής παραβολής του Κυρίου. Η Εκκλησία μας καλεί να είμεθα έτοιμοι για να υποδεχθούμε, κρατούντες τις λαμπάδες των αρετών μας, τον ουράνιον Νυμφίο, τον Κύριον Ιησού, ο Οποίος θα έλθει αιφνίδια, είτε ειδικά κατά τη στιγμή του θανάτου μας, είτε γενικά κατά τη Δευτέρα Παρουσία. Επίσης μας καλεί, (β) φέρουσα ενώπιό μας και τη παραβολή των ταλάντων, να καλλιεργήσουμε και να αυξήσουμε τα χαρίσματα που μας έδωσε ο Θεός.
Ο Κύριός μας, ο Ιησούς Χριστός, όταν ανέβαινε στα Ιεροσόλυμα και πλησίαζε προς το εκούσιο Πάθος, έλεγε στους μαθητές Του ορισμένες παραβολές για να τους προετοιμάσει. Μερικές, μάλιστα, τις έλεγε για να καυτηριάσει και να χτυπήσει του Γραμματείς και τους Φαρισαίους.
Μια από αυτές, τη σημερινή των δέκα παρθένων, την είπε για να παρακινήσει μεν όλους προς την ελεημοσύνη, αλλά και να διδάξει όλους μας να είμαστε έτοιμοι πριν μας προλάβει το τέλος του θανάτου. Επειδή έχει πολλή δόξα η παρθενία (πραγματικά είναι μεγάλο κατόρθωμα!) και για να μη βρεθεί κάποιος που κατορθώνει αυτό το μεγάλο έργο, αλλά παραμελεί τα άλλα και ιδίως την ελεημοσύνη, προβάλλει αυτή τη παραβολή.
Τρέχει πολύ γρήγορα η νύκτα της παρούσης ζωής, έτσι οι παρθένες όλες νύσταξαν και κοιμήθηκαν, δηλαδή πέθαναν, γιατί ο θάνατος λέγεται και ύπνος. Καθώς κοιμόντουσαν, στη μέση της νύχτας ακούσθηκε μια δυνατή φωνή που έλεγε: <<Να ΄τος ο Νυμφίος, έρχεται! Βγείτε όλες να Τον προϋπαντήσετε!>>. Τότε οι φρόνιμες παρθένες που είχαν φροντίσει να έχουν άφθονο λάδι, συνάντησαν τον Νυμφίο και μπήκαν μέσα μαζί Του, όταν ανοίχθηκαν οι πύλες. Αυτές κοντά στις άλλες αρετές και μάλιστα της παρθενίας, φρόντισαν να έχουν άφθονο και το λάδι της ελεημοσύνης.
Αντίθετα οι άλλες πέντε παρθένες που δεν είχαν αρκετό λάδι, όταν ξύπνησαν ζητούσαν λίγο από τις φρόνιμες, αλλά μετά θάνατο δεν είναι εύκολο να αγοράσεις λάδι από αυτούς που το πουλούν, δηλαδή τους φτωχούς. Αυτές η παραβολή τις ονομάζει μωρές, γατί ενώ κατόρθωσαν το δυσκολώτερο, την ''παρθενία'', παραμέλησαν το ευκολώτερο γιατί ήταν ανελεήμονες καρδιές.
Όποιος λοιπόν κατορθώσει μια αρετή - έστω μεγάλη - αλλά δε φροντίσει και για τις άλλες και ιδίως την ελεημοσύνη, δε μπορεί να μπει μαζί με το Χριστό στην αιώνια ανάπαυση και γυρίζει πίσω ντροπιασμένος. Και τίποτα δεν είναι πιό λυπηρό και πιο ντροπιαστικό από μια "παρθένο" που νικιέται απ' τον έρωτα των χρημάτων.

Δευτέρα, 29 Μαρτίου 2010

Βυζαντινοί ύμνοι της Μεγάλης Εβδομάδος από τον Πρωτοψάλτη Παναγιώτη Χριστοδουλόπουλο

Εν ταις Λαμπρότησι

Του κρύψαντος το τάλαντον

Βουλευτήριον:

Το βάψιμο των αβγών

Το έθιμο της βαφής τηρείται με ευλάβεια κάθε Μεγάλη Πέμπτη. Παλαιότερα για να βάψουν τα αβγά χρησιμοποιούσαν το βάρτζι, ένα είδος κόκκινου ξύλου. Σήμερα η διαδικασία είναι πιο απλή.
- Διαλέγετε αβγά λευκά, χωρίς ραβδώσεις και μικρές αμυχές.
- Είτε χρησιμοποιείτε τις παραδοσιακές βαφές για ζεστό νερό είτε τις μοντέρνες για κρύο, ακολουθήστε πιστά τις οδηγίες του κατασκευαστή.
- Βγάζετε τα αβγά από το ψυγείο 24 ώρες πριν τα βάψετε, έτσι ώστε να έχουν θερμοκρασία δωματίου όταν θα «βουτήξουν» στο καυτό νερό. Εννοείται ότι προηγουμένως τα έχετε πλύνει καλά με χλιαρή και ελαφριά σαπουνάδα για να έχουν απομακρυνθεί χώματα, φτερά και σκόνη.
- Για να αποφύγετε εντελώς το ρίσκο να σπάσουν τα αβγά, μπορείτε να τα βουτήξετε σε χλιαρό νερό, έτσι ώστε να μειώσετε ακόμη περισσότερο τη διαφορά θερμοκρασίας.
- Ένα άλλο μυστικό είναι να βάλετε τα αβγά μαζί με το νερό σε σιγανή φωτιά από την αρχή, τοποθετώντας μαζί μια μεταλλική κουτάλα. Το μέταλλο που θα εξέχει από την κατσαρόλα απορροφά την επιπλέον θερμοκρασία και έτσι υπάρχουν λιγότερες πιθανότητες να σπάσουν τα αβγά.
- Για να βάψετε τα αβγά χρησιμοποιήστε μια παλιά κατσαρόλα, την οποία θα γεμίσετε με νερό (περίπου δυόμισι λίτρα).
- Τοποθετείτε με προσοχή στην κατσαρόλα τόσα αβγά όσα χωράει ο πάτος και φροντίζετε να σκεπάζονται όλα από το χρώμα.
- Χαμηλώνετε τη φωτιά έτσι ώστε να βράσουν αργά και να μη σπάσουν.
- Τα βγάζετε με μια τρυπητή κουτάλα και τα αφήνετε να στεγνώσουν σε λεία επιφάνεια.
- Γυαλίστε τα με λίγο ελαιόλαδο, περνώντας τα με ένα μαλακό πανί. Έτσι το χρώμα θα αποκτήσει λάμψη.

Αγία και Μεγάλη Δευτέρα

Μνήμην ποιούμεθα του μακαρίου Ιωσήφ του παγκάλου.
Από τη σημερινή μέρα ξεκινούν τα άγια Πάθη του Κυρίου μας Ιησού Χριστού. Τύπος του Κυρίου μας Ιησού είναι ο πάγκαλος Ιωσήφ που σήμερα επιτελούμε (α) την ανάμνησή του.
Ήταν ο μικρότερος γιός του Πατριάρχη Ιακώβ και ο πιο αγαπητός. Όμως φθονήθηκε από τα αδέλφια του και αρχικά τον έρριξαν σ' ένα βαθύ λάκκο και εξαπάτησαν το πατέρα τους χρησιμοποιώντας ένα ματωμένο ρούχο ότι δήθεν τον κατασπάραξε κάποιο θηρίο. Στη συνέχεια τον πούλησαν για τριάντα αργύρια σε εμπόρους, οι οποίοι τον ξαναπούλησαν στον αρχιμάργειρα του βασιλιά της Αιγύπτου, τον Πετεφρή. Ο Ιωσήφ ήταν πανέμορφος και τον ερωτεύθηκε η γυναίκα του Πετεφρή, που θέλησε να τον παρασύρει σε ανήθικη πράξη βιαίως. Μόλις εκείνη έπιασε τον Ιωσήφ, εκείνος άφησε στα χέρια της το χιτώνα του και έφυγε. Εκείνη από το θυμό της τον συκοφάντησε στο σύζυγό της, ότι δήθεν αυτός επιτέθηκε εναντίον της με ανήθικους σκοπούς. Ο Πετεφρής την πίστευσε και φυλάκισε τον Ιωσήφ. Κάποτε όμως ο Φαραώ, ο βασιλιάς της Αιγύπτου, είδε ένα παράξενο όνειρο και ζήτησε έναν εξηγητή.
Με το φωτισμό του Θεού, μόνο ο Ιωσήφ μπόρεσε να το εξηγήσει. Ότι θα έλθουν στη χώρα του επτά χρόνια ευφορίας και επτά ακαρπίας και πείνας. Ενθουσιάσθηκε ο Φαραώ από τη σοφία του και τον έκανε γενικό άρχοντα, σαν πρωθυπουργό. Ο Ιωσήφ διαχειρίσθηκε άριστα την εξουσία και φρόντισε στα δύσκολα χρόνια της πείνας όλο το λαό. Με αφορμή η διανομή του σιταριού, φανερώθηκαν τ' αδέλφια του που τον είχαν φθονήσει. Εκείνος δεν τους κράτησε κακία, αντίθετα τα προσκάλεσε μόνιμα στην Αίγυπτο μαζί με τους γονείς.
Αυτός λοιπόν αποτελεί προεικόνηση του Χριστού, διότι και Αυτός, αγαπητός γιός του Πατέρα, φθονήθηκε από τους ομοφύλους Του Ιουδαίους, πουλήθηκε από το μαθητή Του για τριάντα αργύρια και κλείσθηκε στο σκοτεινό λάκκο, τον τάφο.
Την ίδια μέρα (β) μνημονεύουμε και τη άκαρπο συκή, την οποία καταράσθηκε ο Κύριος και ξεράθηκε αμέσως. Συμβολίζει τόσο τη Συναγωγή των Εβραίων, η οποία δεν είχε πνευματικούς καρπούς, όσο και κάθε άνθρωπο που στερείται πνευματικών καρπών, αρετών.
Έδειξε ο Κύριος τη δύναμή Του στο άψυχο δένδρο και ποτέ πάνω σε άνθρωπο, για να δείξει ότι δεν έχει μόνο δύναμη να ευεργετεί, αλλά και να τιμωρεί.
Η υμνογραφία αναφέρεται σήμερα στα δύο παραπάνω θέματα, αλλά και επί πλέον στο θέμα της πορείας του Κυρίου προς το Πάθος.
Από το τροπάριο: <<Ιδού ο Νυμφίος έρχεται...>> οι ακολουθίες της Μ. Δευτέρας έως Τετάρτης λέγονται και <<Ακολουθίες του Νυμφίου>>.
Σώφρων Ιωσήφ, δίκαιος κράτωρ ώφθη
και σιτοδότης ώ καλών θημωνία!
Την Συναγωγήν, συκήν Χριστός, Εβραίων,
καρπών άμοιρον πνευματικών εικάζων,
αρά, ξηραίναι.ης φύγωμεν το πάθος.

Παρασκευή, 26 Μαρτίου 2010

Κυριακή των Βαΐων

«Ωσαννά…ο Βασιλεύς του Ισραήλ».
Σήμερα οι Ιουδαίοι υποδέχθηκαν τον Χριστό με επευφημίες και ζητωκραυγές, όπως μας αναφέρει η σημερινή Ευαγγελική περικοπή, και αυτό, διότι στο πρόσωπό Του έβλεπαν τον «βασιλέα του Ισραήλ».
Περίμεναν δηλαδή έναν βασιλέα με πολύ στρατό, με δύναμη να αποτάξει από τον τράχηλο τους τον Ρωμαϊκό ζυγό.
Ο Χριστός, όμως, ήλθε «καθήμενος επί πώλον όνου», δεν ήταν ο Χριστός ο πολιτειακός άρχοντας, αλλά κάτι ασυγκρίτως μεγαλύτερο, ήταν ο Σωτήρας, ο λυτρωτής των ανθρώπων.
Ο ίδιος δήλωσε ενώπιον του καίσαρος: «η Βασιλεία η εμή ουκ έστιν εκ του κόσμου τούτου».
Κάπως έτσι όμως υποδεχόμαστε και εμείς σήμερα τον Χριστό όπως τον υποδέχθηκαν τότε οι Εβραίοι ο καθένας από εμάς τον υποδέχεται όπως αυτός τον θέλει.
Δηλαδή ο καθ’ ένας από εμάς τον θέλει προστάτη των συμφερόντων του, εγγυητή της ασφάλειάς του, υπηρέτη των σχεδίων του.
Θα μου επιτραπεί να πω ότι τον «κόβουμε και τον ράβουμε» στα δικά μας μέτρα και σταθμά.
Ο Χριστός όμως στην πραγματικότητα δεν είναι αυτός που εμείς θέλουμε, αλλά αυτός που εμείς δεν θέλουμε και ούτε καν το υποψιαζόμαστε.
Ο Χριστός είναι «ο βασιλεύς της ειρήνης» ενώ εμείς τον θέλουμε άρχοντα του πολέμου, θυμηθείτε την δήλωση που είχε κάνει ο πρώην πρόεδρος της Αμερικής πριν από καιρό.
Ο Χριστός είναι «πράος και ταπεινός τη καρδία» εμείς τον θέλουμε τιμωρό και εκδικητή, θυμηθείτε αυτό που λέμε όταν κάποιος κλέβει «ο Θεός δεν του έκοβε το χέρι!»
Βεβαίως το ποιος είναι ο Χριστός δεν είναι σημερινό ερώτημα είναι παλαιό και το ακούμε στην ευαγγελική περικοπή όταν ρωτά ο ίδιος ο Χριστός τους μαθητές του: «τίνα με λέγουσιν οι άνθρωποι είναι τον υιόν του ανθρώπου;» δηλαδή ποίος νομίζουν οι άνθρωποι, ότι είμαι εγώ, ο υιός του ανθρώπου; Και αυτοί απάντησαν «οι μεν Ιωάννην τον βαπτιστήν, άλλοι δε Ηλίαν, έτεροι δε Ιερεμίαν ή ένα των προφητών».
Και ο Χριστός συνεχίζει την ερώτηση στους μαθητές Του «εσείς τι νομίζεται ποιος είμαι εγώ ο υιός του ανθρώπου; Και ο Πέτρος απάντησε «εσύ είσαι ο Χριστός, ο υίος του Θεού του ζώντος».
Εκείνο, επομένως, που πρέπει να κάνουμε είναι όχι να κατασκευάζουμε το δικό μας Χριστό αλλά να κατανοήσουμε τι πραγματικά είναι ο Χριστός.
Το τι πραγματικά είναι ο Χριστός μας το λέγει ο ίδιος «εγώ ειμί η οδός, η αλήθεια και η ζωή».
Ο Χριστός είναι η πραγματική οδός, η οδός που παρά τις δυσκολίες και τις δοκιμασίες μάς οδηγεί κοντά στον δημιουργό μας, μάς οδηγεί στον Παράδεισο στο φυσικό μας τόπο.
Με τη είσοδό Του στα Ιεροσόλυμα, ο Χριστός, άνοιξε τον δρόμο προς την αθανασία, μάς δείχνει τον τρόπο και τον δρόμο, δηλαδή χωρίς σταυρική πορεία δεν υπάρχει ανάσταση, δεν υπάρχει ζωή.
Ο Επιφάνειος επίσκοπος Κύπρου λέγει στην ομιλία εις τα Βαΐα «χθές Χριστός εκ νεκρών ήγειρε Λάζαρον, και σήμερον ο αυτός επί τον θάνατον έρχεται» και πάλι λέγει «χθές άλλω, ως ζωή, ζωήν εχαρίσατο, και σήμερον ζωοδότης επί τον θάνατον έρχεται».
Ο δρόμος λοιπόν μένει ανοιχτός με την θυσία του Θεανθρώπου Χριστού είναι αυτός που δίδει ζωή στον άνθρωπο, ποια ζωή όμως αυτή την πρόσκαιρη; όχι μας δίδει «το ύδωρ το ζών» το αιώνιο, το αθάνατο αυτό που δεν μπορεί κανείς κλέφτης να μας πάρει.
Μας χαρίζει την αιώνια ζωή, εγγύηση αποτελούν τα θαύματα της νεκρανάστασης που έκαμε ο Χριστός και χθές εορτάσαμε και ακούσαμε στην Ευαγγελική περικοπή την ανάσταση του Λαζάρου αλλά και σε λίγες ημέρες θα ακούσουμε και θα εορτάσουμε και την δική Του ανάσταση.
Τα δαφνόφυλλα που θα σας μοιράσουμε σήμερα είναι τα σύμβολα της νίκης κατά της φθοράς και του θανάτου.
Σε λίγο θα κρατήσουμε στα χέρια μας την εγγύηση και την υπόσχεση της κοινής αναστάσεως.
Με αυτές τις σκέψης θα ήθελα να σας καλωσορίσω στην Μεγάλη Εβδομάδα στην Εβδομάδα των Παθών και να σας προτρέψω όπως λέγει ο Κοσμάς ο μοναχός «δεύτε ουν και ημείς, κεκαθαρμέναις διανοίαις συμπορευθώμεν αυτώ και συσταρωθώμεν και νεκρωθώμεν δι’ αυτόν…και συνανυψώ υμάς εις την άνω Ιερουσαλήμ, εν τη Βασιλεία των ουρανών». Αμήν.

Τραγούδι για την Κυριακή των Βαΐων

Σήμερα μαύρος ουρανός σήμερα μαύρη μέρα,
σήμερα όλοι θλίβονται και τα βουνά λυπιούνται.
Σήμερα έβαλαν βουλή οι άνομοι Εβραίοι,
άνομοι, παράνομοι και τρισκαταραμένοι,
για να σταυρώσουν το Χριστό των Πάντων Βασιλέα.
Χαλκιά, Χαλκιά, φκιάσε καρφιά, φκιάσε τρία περόνια.
Κι αυτός ο τρισκατάρατος στάνει και φκιάνει πέντε.
Εσύ Χαλκιά, που τ’άφτιακες εσύ να τα διατάξεις.
Εγώ, εγώ που τ’άφτιακα εγώ θα τα διατάξω.
Τα δυο’βαλα στα πόδια του, τ’άλλα τα δυο στα χέρια,
Το πέμπτο το φαρμακερό βάζω μέσ’την καρδιά του.
Η Παναγιά σαν τ’άκουσε βαριά ελιποθύμα
Ζητά μαχαίρι να σφαγεί γκρεμό να πάει να πέσει.
Ζητά φωτιά να γκρεμιστεί για τον μονογενή της.
Μαρία η Μαγδαληνή και του Χριστού η μητέρα
Μαρία η Μαγδαληνή και του Χριστού η μητέρα
Παίρνουνε το στρατί-στρατί, στρατί το μονοπάτι
και το πρωί τους έβγαλε μες του ληστού τη πόρτα.
Άνοιξε πόρτα του ληστού και πόρτα του Πιλάτου.
Η πόρτα από το φόβο της άνοιξε μοναχή της
Κοιτά δεξιά, κοιτά ζερβά τίποτε δεν εβλέπει
Κοιτά και δεξιότερα, βλέπει τον Ιωάννη.
-Ιωάννη Πρόδρομε και βαπτιστή του γιου μου
Μην είδες τον Μονογενή και σε διδάσκαλο σου;
-Κοίταξε Εκείνον τον χλωμό, τον παραπονεμένο,
όπου φορεί ποκάμισο, στο αίμα βουτηγμένο.
Αυτός είναι ο Μονογενής και με διδάσκαλος μου.

Τετάρτη, 24 Μαρτίου 2010

Ο Ευαγγελισμός της Θεοτόκου

Η παρακοή ως επανάσταση του ανθρώπου κατά του Θεού αποτελεί την αιτία της πτώσεως και της απομακρύνσεως του ανθρώπου από Εκείνον.
Η υπακοή της Παρθένου και η αποδοχή από μέρους της του μηνύματος του Ευαγγελισμού για την κυοφορία του Σωτήρα εγκαινιάζουν την επάνοδο στον Θεό και την αποκατάσταση της ταραγμένης σχέσης του ανθρώπου με το δημιουργό του.
Έτσι η επιγραφή του ανθρώπου πραγματοποιείται με αντίστροφη της παρακοής πορεία, δηλαδή με στάση ζωής που προσδιορίζει η αρετή της υπακοής. Γι’ αυτό και η Θεοτόκος, η οποία κατεξοχήν βίωσε την αρετή της υπακοής, έγινε η αιτία της συμφιλιώσεως του ανθρώπου με τον Θεό και της επιστροφής σε αυτόν.
Ο Ευαγγελισμός αποτελεί προσδιοριστική τομή στο χρόνο, με τη μετάβαση από την παλαιά στη νέα πραγματικότητα. Είναι επίσης το τέλος της κυριαρχίας του νόμου και η απαρχή της εισόδου στον κόσμο της θείας χάριτος, με πρώτη «κεχαριτωμένη» την Παρθένο Μαρία. Ο Ευαγγελισμός εγκαινιάζει το μέγα και απόρρητο μυστήριο της θείας φιλανθρωπίας ώστε να γίνει η ανθρώπινη φύση «ομόθεος» και να επιστρέψει το ανθρώπινο γένος στην αρχική του ωραιότητα.
Η ιερά ιστορία της Παλαιάς Διαθήκης ολοκληρώνεται στο πρόσωπο της Παρθένου και καταυγάζεται από τη νέα προοπτική της χάριτος του Θεού.
Η παιδαγωγική λειτουργία των Προφητειών αναγνωρίζεται ως προπαρασκευαστικό στάδιο για την αποδοχή των υπέρλογων νέων αληθειών που είναι ασύλληπτες από την ανθρώπινη διάνοια.
Η κορυφαία προφητεία της Παλαιάς Διαθήκης, η προφητεία που προανήγγειλε την έλευση του Μεσσία δια της Παρθένου, είναι η γνωστή του προφήτη Ησαΐα: «Δια τούτο δώσει Κύριος αυτός ημίν σημείον˙ ιδού η παρθένος εν γαστρί έξει και τέξεται υιόν, και καλέσεις το όνομα αυτού Εμμανουήλ».
Αυτό το πολύτιμο «σημείον» επαναλαμβάνει στην Καινή Διαθήκη ο Ευαγγελιστής Ματθαίος, με την προσθήκη της ερμηνείας της λέξεως Εμμανουήλ που σημαίνει «μεθ’ ημών ο Θεός». Εξάλλου η Βηθλεέμ έμμελε να φέρει «άρχοντα εν τω Ισραήλ» και «ηγούμενον επί το Ισραήλ».
Αυτές τις δύο τελευταίες νύξεις της Παλαιάς Διαθήκης για την καλή αγγελία παραθέτει στο Ευαγγέλιο του ο Ματθαίος ενοποιώντας νοηματικά τις δύο σε μία.
Ο Ευαγγελιστής Λουκάς περιγράφει εκτενώς τη σκηνή του Ευαγγελισμού, με όλα τα χαρακτηριστικά του παράδοξου διαλόγου, και τον άγγελο Γαβριήλ να απευθύνει στην Μαρία το «χαίρε, κεχαριτωμένη, ο Κύριος μετά σού».
Γύρω από αυτόν το χαιρετισμό έχει αναπτυχθεί αξιόλογη πατερική φιλολογία, που αναλύει την έννοια της φράσεως «χαίρε κεχαριτωμένη».
Πρέπει αληθινά να χαίρεται η Παρθένος Μαρία που κατέβηκε ο βασιλεύς της δόξης και η θεία χάρης στη δούλη του. Ο ίδιος ο Θεός έγινε τέλειος άνθρωπος κατέστησε την Μαρία «κεχαριτωμένη», πηγή φωτός και ανατολή του νοητού ηλίου, λειμώνας ευωδίας και αειθαλή άμπελο που ευφραίνει τις ψυχές των πιστών. Η Παναγία είναι η καλλίκαρπος γη που, αν και αγεώργητος, καρποφόρησε τον ίδιο το σωτήρα του κόσμου.
Ο Ευαγγελισμός της Παρθένου είναι το πρώτο μήνυμα της φιλανθρωπίας του Θεού. Είναι η πρώτη ένδειξη της συγκαταβάσεως του και η άρρητη φανέρωση της οικονομίας του για την ανθρώπινη σωτηρία, γράφει ο άγιος Ανδρέας Κρήτης.
Είναι ακόμη η έκφραση και η βεβαίωση της θείας βουλήσεως και προεικονίσεως που ήταν καλυμμένη επί αιώνες. Σ’ αυτήν την αγάπη προσβλέπουν οι εκλεκτοί του Θεού και οι Προφήτες για την υπέρβαση των πόνων και των περιπετειών του ανθρώπινου γένους.
Σ’ αυτήν την άνωθεν παρέμβαση στηρίζουν τις ελπίδες τους και προσδοκούν την πραγμάτωση του μυστηρίου της θείας ενανθρωπήσεως. Γι’ αυτό και μόλις έφθασε το πλήρωμα του χρόνου, ο Γαβριήλ «προς την επίγειον παστάδα, των αιθερίων καταπτάς υπερώων, επέστη τη Ναζαρέτ, και τη Πααρθένω προσελθών, της αφράστου οικονομίας διηκόνει το μήνυμα».

«ο μύθος της μεγάλης εκκλησιαστικής περιουσίας είναι ένας άνθρακας»

Ο Πρόεδρος της Κ.Ο. του ΣΥΡΙΖΑ, Αλέξης Τσίπρας συναντήθηκε σήμερα με τον Αρχιεπίσκοπο Αθηνών και Πάσης Ελλάδος κ. Ιερώνυμο, στην Ιερά Αρχιεπισκοπή Αθηνών.
Η συνάντηση πραγματοποιήθηκε σε πολύ καλό κλίμα, και όπως τόνισε και ο κ. Αλέξης Τσίπρας «για μένα η συνάντηση με τον Αρχιεπίσκοπο ήταν χρήσιμη, είναι εμπειρία να συνομιλεί κανείς με τον Μακαριώτατο».
Μετά το πέρας της συνάντηση ο κ. Τσίπρας τόνισε: «Για μένα ήταν μια πολύ χρήσιμη συνάντηση. Είναι χρήσιμη εμπειρία να συνομιλεί κανείς με τον Μακαριότατο Αρχιεπίσκοπο, έναn άνθρωπο με νηφαλιότητα και πνευματικότητα και είναι θετικό που αυτή τη στιγμή είναι Προκαθήμενος της Εκκλησίας της Ελλάδας. Τους ανθρώπους τους χωρίζει χάος όταν δεν συζητάνε και κυρίως όταν δεν προσπαθούν να ανιχνεύσουν την αλήθεια..»
«Ο ελληνικός λαός περνάει δύσκολες ώρες και η συγκυρία αυτής της συνάντησης ήταν μια δύσκολη συγκυρία. Όχι τόσο επειδή βρίσκεται σε κρίση η σχέση εκκλησίας και πολιτείας, αλλά γιατί η κοινωνία βρίσκεται σε κρίση. Και η κοινωνία ζητάει περισσότερο από κάθε άλλη φορά δικαιοσύνη και ιδίως φορολογική δικαιοσύνη», συνέχισε ο Προεδρος της Κ.Ο. του ΣΥΡΙΖΑ.
Στη συνέχεια αναφέρθηκε στους διακριτούς ρόλους Εκκλησίας και Κράτους, τονίζοντας ότι «Εμείς προσήλθαμε σε αυτή τη συνάντηση με διακριτές τις διαφορετικές μας απόψεις, τις διαφορετικές αφετηρίες. Και θέλω να επαναλάβω τη δική μας αξιακή θέση για διακριτούς ρόλους εκκλησίας και κράτους. Αυτό δεν σημαίνει βεβαίως ότι υποτιμούμε το ρόλο της εκκλησίας. Τον αντιμετωπίζουμε με πολύ μεγάλο σεβασμό. Πιστεύουμε ότι οι διακριτοί ρόλοι θα βοηθήσουν θεσμικά και την πολιτεία να εκσυγχρονιστεί αλλά και την εκκλησία να προχωρήσει με γοργά βήματα στη δημοκρατική της αυτοδιοίκηση και στην αποτελεσματικότητα του κοινωνικού της έργου.»
Επίσης ανέφερε ότι «Πιο σημαντικό από το φορολογικό λοιπόν είναι να υπάρξει ένας ουσιαστικός διάλογος προκειμένου να καταγραφεί η εκκλησιαστική περιουσία και να καταγραφεί και η συμβολή του κράτους και η συμβολή της εκκλησίας σε αυτή τη δύσκολη για την κοινωνία περίοδο».
«Με την ευκαιρία θα ήθελα να αναφερθώ και στην άλλη πλευρά του νομίσματος. Η μία πλευρά του νομίσματος είναι αυτή που πολλές φορές προκαλεί το κοινό αίσθημα. Η άλλη πλευρά είναι ότι υπάρχουν ιερωμένοι, λαϊκός κλήρος που δίνουν μια καθημερινή μάχη. Θα ήθελα να σταθώ ιδιαίτερα στον ιερέα της Κιβωτού ή στους ιερείς του Αγ. Παντελεήμονα στην Αθήνα που δίνουν μια μάχη κόντρα στο ρεύμα, να κηρύττουν την αγάπη και την αλληλεγγύη στο συνάνθρωπο», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Κλείνοντας, ο κ. Τσίπρας τόνισε: «Τέλος, θα ήθελα να πω ότι σε αυτή την κρίσιμη περίοδο για την κοινωνία, για το λαό είναι σημαντικό να υπάρξει μια προσπάθεια ειλικρινούς διαλόγου. Όχι μόνο για το φορολογικό, αλλά για να αντιμετωπιστούν με αίσθηση ευθύνης αλλά και σεβασμού στις διαφορετικές απόψεις, οι διαφορές που υπάρχουν ανάμεσα στην εκκλησία και τη πολιτεία, ώστε να μπει σε ένα ορθολογικό πλαίσιο αυτή η σχέση, με διακριτούς κατά τη δική μας εκτίμηση ρόλους.»
Σε ερώτηση εάν είναι ασιόδοξος για τη Σύνοδο Κορυφής, ο κ. Τσίπρας απάντησε: «Η ελπίδα πεθαίνει τελευταία. Πρέπει να πω όμως ότι η ελληνική κυβέρνηση έκανε λανθασμένους χειρισμούς που δεν μας γεμίζουν με αισιοδοξία. Πρέπει όμως να αντιληφθούμε και να αντιληφθούν κυρίως οι ηγέτες της Ευρώπης ότι αύριο δεν κρίνεται το μέλλον της Ελλάδας μόνο, κρίνεται το μέλλον της Ευρώπης, της ευρωζώνης».
«Υπ΄ αυτή την έννοια, οποιαδήποτε απόφαση θα παραδίδει στην πυρά τις κατακτήσεις του ελληνικού λαού και τη χώρα μας θα τη βάζει σε πολύ μεγάλες δυσκολίες, στην ανάγκη να καταφύγει στο ΔΝΤ, δεν θα είναι μια επιλογή που θα πλήξει μόνο τον ελληνικό λαό και την Ελλάδα. Θα είναι μια επιλογή που θα βάλει μια βόμβα στους θεμέλιους λίθους του ευρωπαϊκού οικοδομήματος».
Από την πλευρά του ο Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και Πάσης Ελλάδος κ. Ιερώνυμος τόνισε: «Όταν υπάρχει καλή διάθεσις, όταν υπάρχει η αναζήτηση αλλά και η επικράτηση της αλήθειας υπάρχουν πολλοί τρόποι να βρει κανείς συμφωνίες».
«Πρέπει πρώτα να πω ότι έχω πολύ καιρό.. είχαμε ζητήσει και οι δυο να συναντηθούμε, ο κ. Τσίπρας και εγώ, τώρα ήρθε αυτή η ώρα που είναι δύσκολη, αλλά δεν πειράζει και τώρα δεν είναι αργά. Είναι πολύ καλή ώρα.,» συνέχισε ο Μακαριώτατος.
Επίσης, ο Αρχιεπίσκοπος τόνισε ότι «Δόθηκε η ευκαιρία αφ΄ ενός να εκτιμήσω περισσότερο τα προσόντα του κ. Τσίπρα, τις σκέψεις του κ. Τσίπρα, έστω και τις διαφωνίες που τυχόν υπάρχουν, αλλά δόθηκε ευκαιρία αφ΄ ετέρου να ανταλλάξουμε απόψεις σε βασικά θέματα που έχουν σχέση και με την πορεία της εκκλησίας αλλά και με τη συνεργασία με τα άλλα κόμματα στον τόπο μας.»
Σε ερώτηση αν συζητήθηκε το θέμα χωρισμού Εκκλησίας- κράτους, ο Προκαθήμενος της Ελλαδικής Εκκλησίας τόνισε:
«Δεν δόθηκε ευκαιρία να μπούμε σε τόσο μεγάλα θέματα. Μπήκαμε όμως σε θέματα που έχουν σχέση με τη φορολογία. Ότι η φορολόγηση είναι μια παρωνυχίδα μπροστά στο γενικότερο θέμα της συνεργασίας. Κυρίως ετέθη η βάση στη συζήτηση -δεν ξέρω τι ανταπόκριση θα βρει αυτή η πρότασις- είναι ανάγκη να καθίσουμε, όχι μόνο η Εκκλησία και τα κόμματα όλα- και άλλοι παράγοντες να δούμε αυτό το θέμα που δημιουργεί την αναστάτωση, να το δούμε όλοι μαζί από κοινού και να δούμε τι μπορούμε να κάνουμε..»
Αλλά και εάν εννοεί το φορολογικό στις δηλώσεις του, ανέφερε ότι «Όχι μόνο το φορολογικό αλλά και γενικότερα. Σήμερα το φορολογικό, αύριο θα τεθεί ο φόρος μεγάλης ακίνητης περιουσίας, .. ότι ευεργετούμεθα από το κράτος. Αλλά δεν είναι έτσι τα πράγματα. Δίνεται μια ευκαιρία λοιπόν να ξετυλιχθεί το παραμύθι, ο μύθος της μεγάλης εκκλησιαστικής περιουσίας, που τελικά χαίρομαι να τελειώσει αυτή η δοκιμασία που θα αποδειχθεί ότι είναι ο θησαυρός ένας άνθρακας ο οποίος όμως είναι χρήσιμος για πολλούς που θέλουν να τον χρησιμοποιούν».
Σε ερώτηση, αν αληθεύει ότι θα συμβάλει στο Ταμείο Στήριξης, ο Αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος τόνισε: «Παντού, Ό,τι έχει σχέση με τη βοήθεια της Εκκλησίας για το λαό, είμαστε υπέρ. Γιατί εμάς - κι αυτό μας συνδέει με την πολιτεία - το αντικείμενό μας είναι, ο λαός, οι άνθρωποι.
Τέλος, σε ερώτηση εάν αύριο η Ιεραρχία θα είναι ενωμένη τόνισε: «Όταν υπάρχει μια διαφορετική άποψις, τοποθέτησις προς το καλύτερο, δεν είναι κακό. Η σύνθεσις είναι αυτό που μας χρειάζεται Πάντως πρέπει να σημειώσετε ότι μας αδικεί όλη αυτή η επιθετικότητα κατά της Εκκλησίας. Εμείς είμαστε εδώ, θα συνεχίσουμε να είμαστε εδώ και να είμαστε γύρω στο λαό μας, να τον βοηθάμε κάθε φορά σε κάθε περίπτωση..»
πηγή: http://www.romfea.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=4565:-l-r&catid=13

Το Λαζαροσάββατο

Το "Λαζαροσάββατο", το Σάββατο δηλαδή πριν από τη Μεγάλη Βδομάδα, ο λαός γιορτάζει την πρώτη Λαμπρή, την "Έγερση" του φίλου του Χριστού, του "αγέλαστου" Λάζαρου.
Αγέλαστος Λάζαρος
Ο φόβος και ο τρόμος για όσα γνώρισε στον άλλο κόσμο άφησαν τόσο βαθιά σημάδια στην ψυχή του Λάζαρου που, λέει η παράδοση, μετά την Ανάσταση του δε γέλασε παρά μόνο μια φορά.
Είδε κάποιον χωρικό στο παζάρι να κλέβει μια στάμνα και να φεύγει κρυφά.
"Βρε τον ταλαίπωρο, είπε. Πρώτη φορά βλέπω χώμα να κλέβει χώμα. Μα δεν είναι να γελούν οι πικραμένοι;" και χαμογέλασε.
Ομοίωμα του Λάζαρου ή Λαζαρικά
Στα περισσότερα μέρη της Ελλάδας για να απεικονίσουν την Ανάσταση του Λάζαρου,
να συμβολίσουν δηλαδή τη Νίκη του Χριστού απέναντι στο θάνατο,
αλλά παράλληλα και για να υποδηλώσουν την ανάσταση της φύσης, έφτιαχναν ένα ομοίωμα του Λάζαρου.
Την παραμονή της γιορτής ή, σε πολλά μέρη, ανήμερα την "πρώτη Λαμπρή",
τα παιδιά, κρατώντας το "Λάζαρο", έκαναν τους αγερμούς τους.
Γύριζαν στα σπίτια και τραγουδούσαν τα "λαζαρικά", για να διηγηθούν την ιστορία του αναστημένου φίλου του Χριστού και να πουν παινέματα στους νοικοκυραίους.
Στην Ήπειρο μάλιστα, στις κτηνοτροφικές περιοχές, χτύπαγαν ταυτόχρονα και μεγαλοκούδουνα.

"Πες μας Λάζαρε τι είδες
εις τον Άδη που επήγες.
Είδα φόβους, είδα τρόμους,
είδα βάσανα και πόνους,
δώστε μου λίγο νεράκι
να ξεπλύνω το φαρμάκι,
της καρδούλας μου το λέω
και μοιρολογώ και κλαίω.
Του χρόνου πάλι να 'ρθουμε,
με υγεία να σας βρούμε,
και ο νοικοκύρης του σπιτιού
χρόνια πολλά να ζήσει,
να ζήσει χρόνια εκατό
και να τα ξεπεράσει."

Τα "λαζαρικά" από τόπο σε τόπο έχουν πολλές παραλλαγές.
Στη Στερεά Ελλάδα, τη Μακεδονία και τη Θράκη στο έθιμο έπαιρναν μέρος μόνο κορίτσια, οι "Λαζαρίνες" ή "Λαζαρίτσες", έτσι εύρισκαν την ευκαιρία
να γίνουν γνωστές και σαν υποψήφιες νύφες.
Για "Λάζαρο" βαστούσαν έναν ξύλινο κόπανο για τα ρούχα, τυλιγμένο με παρδαλά κομμάτια από πανιά, ίδιο μωρό.
Σε άλλα μέρη πάλι έντυναν με χτυπητά πολύχρωμα υφάσματα μια ρόκα,
μια κούκλα, έναν καλαμένιο σταυρό και τα στόλιζαν με κορδέλες και λουλούδια.
Στη Σκύρο έπαιρναν την τρυπητή κουτάλα, "τη σιδεροχουλιάρα".
Έβαζαν σε κάθε τρύπα και από ένα άσπροπούλι -άσπρη μαργαρίτα-
ένα κόκκινο γαρίφαλο για στόμα και σχημάτιζαν το πρόσωπο.
Έδεναν σταυρωτά πάνω στην κουτάλα ένα ξύλο, για να κάνουν τα χέρια,
της φορούσαν και ένα πουκαμισάκι ή ένα μωρουδίστικο ρούχο και
ο "Λάζαρος" ήταν έτοιμος.
Γύριζαν τα παιδιά από σπίτι σε σπίτι τραγουδώντας και οι νοικοκυρές τους έδιναν αυγά, λεφτά ή ό,τι άλλο είχαν. Πάντα όλοι κάτι έβρισκαν να δώσουν.
Κι όταν θέλαν για κάποιον να πούνε πως ήταν τσιγκούνης έλεγαν:
"Ποτέ του αυγό δεν έδωσε, ούτε τ' αγίου Λαζάρου!"
Στα Τρίκαλα τα αυγά που συγκέντρωναν οι Λαζαρίνες, οι μητέρες τους τα έβαφαν κόκκινα και τα κρατούσαν σε ξεχωριστό μέρος. Όταν ήθελαν να περιποιηθούν έναν επισκέπτη από αυτά τα αυγά του έδιναν, του Λαζάρου.
Σε μερικά μέρη τη θέση του "Λάζαρου" έπαιρνε ένα καλάθι
στολισμένο με λουλούδια και με πολύχρωμες κορδέλες.
Στην Κρήτη έκαναν έναν ξύλινο σταυρό και τον στόλιζαν με ορμαθούς
από λεμονανθούς και αγριόχορτα με κόκκινα λουλούδια, τις μαχαιρίτσες.
Στην Κύπρο συναντάμε το έθιμο της αναπαράστασης, στην αρχαιότερη μορφή του.
Ο θεός πεθαίνει στην ακμή της νιότης του και αμέσως ανασταίνεται,
όπως ο Άδωνης στους αρχαίους Έλληνες.
Έντυναν ένα παιδί με κίτρινα λουλούδια, έτσι ώστε ούτε το πρόσωπο του δε φαινόταν. Σε κάθε σπίτι που πήγαιναν, όταν άρχιζαν τα άλλα παιδιά να τραγουδούν, ξάπλωνε και υποκρινόταν το νεκρό, όταν όμως έλεγαν το "Λάζαρε δεύρο έξω" σηκωνόταν.
Το ίδιο έθιμο συναντάμε και στην Κω. Το παιδί που αναπαριστούσε το Λάζαρο,
τυλιγμένο σε ένα σεντόνι, ήταν και αυτό στολισμένο με κίτρινα λουλούδια.
Αμοιβή της παρέας για την αναπαράσταση τα αυγά για το δάσκαλο.
Τα πιο μεγάλα παιδιά, οι "πρωτόσχολοι", έπαιρναν την εικόνα του Λάζαρου,
την έβαζαν πάνω σε μια ειδική κατασκευή που στόλιζαν με δεντρολίβανο
-ήταν, λέει, η Βηθανία, η πατρίδα του- και γύριζαν στις στάνες.
Οι βοσκοί τους φίλευαν αυγά, τυριά και μυζήθρες για τις λαμπρόπιτες.
Λαζαρούδια Λαζαράκια Λαζάρηδες
Για την ψυχή του Λάζαρου οι γυναίκες ζύμωναν ανήμερα το πρωί ειδικά κουλούρια,
τους "λαζάρηδες", τα "λαζαρούδια" ή και "λαζαράκια".
"Λάζαρο δεν πλάσεις, ψωμί δεν θα χορτάσεις"
έλεγαν, μια και ο αναστημένος φίλος του Χριστού πίστευαν πως είχε παραγγείλει: "Όποιος ζυμώσει και δε με πλάσει, το φαρμάκι μου να πάρει..."
Στα "λαζαράκια" έδιναν το σχήμα ανθρώπου σπαργανωμένου, όπως ακριβώς παριστάνεται ο Λάζαρος στις εικόνες.
Όσα παιδιά είχε η οικογένεια τόσους "λαζάρηδες" έπλαθαν και στη θέση των ματιών έβαζαν δυο γαρίφαλα.
Στην Κω οι αρραβωνιασμένες θα έφτιαχναν ένα λαζαράκι σε μέγεθος μικρού παιδιού, γεμισμένο με χίλια δυο καλούδια και κεντημένο σχεδόν σαν τις κουλούρες του γάμου,
για να το στείλουν στο γαμπρό.
Τα "λαζαρούδια" πολλές νοικοκυρές τα γέμιζαν με αλεσμένα καρύδια, αμύγδαλα, σύκα, σταφίδες, μέλι, πρόσθεταν πολλά μυρωδικά και τα παιδιά ξετρελλαίνονταν να τα τρώνε ζεστά.

Τα κάλαντα του Λαζάρου

Κάλαντα του Λαζάρου
Σήμερον έρχεται ο Χριστός
Ο επουράνιος Θεός
Εν τη πόλει Βηθανία,
Μάρθα κλαίει και Μαρία
Λάζαρον τον αδερφό της
Τον γλυκύ καρδιακό της
Τρεις ημέρες τον θρηνούσαν
Και τον μοιρολογούσαν
Την ημέρα την τετάρτην
Κίνησε ο Χριστός για να' ρθει.
Και βγήκε κι η Μαρία έξω
Από τη Βηθανία.
Σκύβει εμπρός γονατιστή και τους
Πόδες του φιλεί.
-Αν εδώ ήσουν Χριστέ μου,
δεν θα πέθαινε ο αδερφός μου.
Μα κι εγώ τώρα πιστεύω
Και καλότατα εξεύρω
Ότι δύνασαι αν θέλεις
Και νεκρούς να ανασταίνεις.
-Λέγε, πίστευε, Μαρία
άγωμεν εις τα μνημεία
Τότε κι ο Χριστός δακρύζει
Και τον Άδη φοβερίζει:
-Άδη, Τάρταρε και Χάρε
Λάζαρε να μη σε πάρει:
Δεύρο έξω Λάζαρε μου,
Φίλε και αγαπητέ μου
Παρευθύς από τον Άδη
Ως εξαίσιο σημάδι.
Λάζαρος απενεκρώθη,
Ανεστήθη και σηκώθη.
Λάζαρος σαβανωμένος
Και με το κηρί ζωσμένος
-Λάζαρε πες μας τι είδες
εις τον Άδη που επήγες;
-Είδα φόβους, είδα τρόμους
είδα βάσανα και πόνους.
Δώστε μου λίγο νεράκι
Να ξεπλύνω το φαρμάκι
Της καρδίας, των χειλέων
Και μη με ρωτάτε πλέον.

Ήρθε ο Λάζαρος
Ήρθε ο Λάζαρος ήρθαν τα Βάγια
Ήρθε κι ο Χριστός να πούμε τ' Αγια
Ήρθε ο Χριστός απ' την Καισαρεία
Εκεί εύρισκε Μάρθα και Μαρία
-Μάρθα, που 'ναι ο Λάζαρος ο αδερφός σας
φίλος του Χριστού και ιδικός μας;
Λέγε αφέντη μου, που είναι απεθαμένος
Και με τους νεκρούς ανταμωμένους.
-Ας υπάγουμε να τον ιδούμε
και στον τάφο του να λυπηθούμε.
Λέγε Λάζαρε, τι είδες στον Κάτω Κόσμο που επήγες;
-Είδα φόβους, είδα τρόμους, είδα βάσανα και πόνους.
Όσα φύλλα έχει ο κίσσαρας και η πόλη παραθύρια
Τόσα καλά μα δώσει ο Θεός εδώ που τραγουδούμε
Και τη Λαμπρή, την Πασχαλιά καλόκαρδοι να βρούμε.

Πες μας Λάζαρε τι είδες
Πες μας Λάζαρε τι είδες
εις τον Άδη που επήγες.
Είδα φόβους, είδα τρόμους,
είδα βάσανα και πόνους,
δώστε μου λίγο νεράκι
να ξεπλύνω το φαρμάκι,
της καρδούλας μου το λέω
και μοιρολογώ και κλαίω.
Του χρόνου πάλι να 'ρθουμε,
με υγεία να σας βρούμε,
και ο νοικοκύρης του σπιτιού
χρόνια πολλά να ζήσει,
να ζήσει χρόνια εκατό
και να τα ξεπεράσει.

Δευτέρα, 22 Μαρτίου 2010

Ο γέρος του Μωριά




Ο όρκος της φιλικής εταιρείας

Ο εθνομάρτυρας Επίσκοπος Σαλώνων Ησαΐας

Ο ήρωας Αθανάσιος Διάκος



Η έξοδος του Μεσολογγίου


«Τα μάτια μου δεν είδαν τόπον ενδοξότερον από τούτο το αλωνάκι» ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ ΣΟΛΩΜΟΥ
Άκρα του τάφου σιωπή στον κάμπο βασιλεύει
Λαλεί πουλί, παίρνει σπυρί, κι η μάνα το ζηλεύει
Τα μάτια η πείνα εμαύρισε στα μάτια η μάνα μνέει
Στέκει ο Σουλιώτης ο καλός παράμερα και κλαίει:
Έρμο τουφέκι σκοτεινό, τι σ’ έχω γω στο χέρι;
Οπού συ μου ΄γινες βαρύ κι ο Αγαρινός το ξέρει

Η Ηρωική έξοδος του Μεσολογγίου αποτελεί ίσως την κορυφαία και την πιο συγκινητική στιγμή του Αγώνα της Εθνικής μας παλιγγενεσίας. Η έξοδος ήταν η κατάληξη ενός άνισου με όρους αριθμητικής σύγκρισης, αγώνα μεταξύ αναρίθμητων Τούρκων και λιγοστών Ελλήνων και φιλελλήνων υπερασπιστών της ιερής πόλης του Μεσολογγίου.
Η θυσία του Μεσολογγίου που επί 12 ολόκληρους μήνες αντιστάθηκε ηρωικά, προώθησε το ελληνικό ζήτημα, όσο καμιά άλλη ελληνική νίκη: πλημμύρισε τους άλλους Έλληνες και τους Ευρωπαίους με αισθήματα θαυμασμού για τους άνδρες της φρουράς και τον ηρωικό πληθυσμό του Μεσολογγίου. Πραγματικά σπάνια συναντά κανείς στις σελίδες της ιστορίας παραδείγματα παρόμοιας υπεράνθρωπης ψυχικής αντοχής οι φλόγες του Μεσολογγίου και η συνειδητή θυσία των αγωνιστών θέρμαναν τις καρδιές των πολιτισμένων λαών και τους ξεσήκωσαν σε μία αληθινή σταυροφορία για την απελευθέρωση ψυχικής αντοχής.
Οι φλόγες του Μεσολογγίου και η συνειδητή θυσία των αγωνιστών θέρμαναν τις καρδιές των πολιτισμένων και τους ξεσήκωσαν σε μια αληθινή σταυροφορία για την απελευθέρωση του ελληνικού έθνους.
Ο εθνικός μας ποιητής ΔΙΟΝΥΣΙΟΣ ΣΟΛΩΜΟΣ , εμπνεύστηκε το κορυφαίο έργο της ποίησης του, τους «Ελευθέρους Πολιορκημένους», από τον αγώνα των εγκλωβισμένων στο Μεσολόγγι και την ηρωική τους έξοδο, παρουσιάζοντας τους αγωνιστές να φτάνουν στο επίπεδο της αγιοποίησης μέσα από το διαρκή αγώνα για την ελευθερία και τη διατήρηση της αξιοπρέπειάς τους. Πολύ χαρακτηριστικά αφήνει να διαφανεί ένα ανυπέρβλητο εθνικό και ανθρωπιστικό μήνυμα από τη θυσία των μαρτύρων της Εξόδου: η προσήλωση στο χρέος της αξιοπρέπειας και της ελευθερίας είναι αυτή που καταξιώνει τον άνθρωπο ως ανώτερη ύπαρξη επιβεβαιώνοντας το ηθικό του βάθος και τη δυνατότητα για την προσέγγιση της αυτοσυνειδησίας.
Σήμερα που οι λέξεις ΕΘΝΟΣ και ΠΑΤΡΙΔΑ τείνουν να μπούν στο περιθώριο καθώς το παγκόσμιο αρχίζει να υπερκαλύπτει το εθνικό, ως Έλληνες οφείλουμε να σκεπτόμαστε το εθνικό και ιστορικό μας χρέος απέναντι στους προγόνους μας, έχοντας ως οδηγό ζωής στην ψυχή μας τους μάρτυρες της Εξόδου του Μεσολογγίου.
Η σημερινή επέτειος όπως και κάθε επέτειος, πρέπει να είναι αφορμή για να βγάλουμε μερικά χρήσιμα συμπεράσματα για το παρόν και το μέλλον της εθνικής μας ιστορίας. Πρέπει να αναζητήσουμε, πόσο μέλλον έχει το παρελθόν μας και πόσο σημαντικό είναι για μας, σήμερα να το αναδείξουμε και να το προστατεύσουμε, όχι ως μουσειακό είδος αλλά ως ζώσα πραγματικότητα, ως πρότυπο προς μίμηση.
Όλες οι μορφές αυτοεπιβεβαίωσης συνδέονται με μία έντονη ανάγκη συνέχειας. Είναι η αναγκαιότητα να ενταχθεί σε μια συνέχεια η οποία βυθίζει τις ρίζες της σ’ένα απόμακρο παρελθόν και μπορεί έτσι καλύτερα να εγγυηθεί πώς έχει και μέλλον. Μέλλον έχει μόνο όποιος κατορθώνει να είναι ελεύθερος μέσα σε ένα κόσμο που επικρατεί το δίκαιο του ισχυρότερου.
Ίσως όλα αυτά να ακούγονται κοινότυπα και να θεωρούνται αυτονόητα. Σε καιρό όμως ειρήνης και ελευθερίας η υπόμνηση των αυτονοήτων εξασφαλίζει το υπέρτατο αυτονόητο αγαθό, την ίδια τη ζωή και τις αξίες της.
Έχοντας κατά νου , το εθνικό και ανθρωπιστικό μήνυμα της Εξόδου, ας το κάνει ο καθένας μας οδηγό για την καθημερινή του ζωή. Η ηθική και εθνική ελευθερία είναι τα προαπαιτούμενα της αξιοπρέπειας που δυστυχώς τόσο λείπει από τις συμπεριφορές της εποχής μας.

Η θύρα της Μεγάλης Εβδομάδος

Περάσαμε πια το πέλαγος της νηστείας της Μεγάλης Τεσσαρακοστής. Και τώρα στεκόμαστε μπροστά στη θύρα της Μεγάλης Εβδομάδος.
Ονομάζεται Μεγάλη όχι γιατί είναι μεγαλύτερη, ή έχει περισσότερες μέρες, αλλά «επειδή μεγάλα ημίν γέγονεν εν αυτή παρά του Δεσπότου κατορθώματα˙ και γαρ εν αυτή τη εβδομάδι τη Μεγάλη, όπως λέγει ο ιερός Χρυσόστομος, η χρονία του διαβόλου κατελύθη τυραννίς˙ ο θάνατος εσβέσθη˙ ο ισχυρός εδέθη˙ τα σκεύη αυτού διηρπάγη˙ αμαρτία ανηρέθη˙ η κατάρα κατελύθη˙ ο Παράδεισος ανεώχθη˙ ο Ουρανός βάσιμος γέγονεν˙ άνθρωποι αγγέλοις ανεμίγησαν˙ το μεσότοιχον του φραγμού ήρθη˙ το θριγγίον περιηρέθη˙ ο της ειρήνης Θεός ειρηνοποίησε τα άνω και τα επί της γης˙ διά τούτο Μεγάλη καλείται Εβδομάς».
Όντως φοβερά αυτής της εβδομάδος τα Μυστήρια! Όλη η ποίηση του Χριστιανισμού και όλη η δόξα της Ορθοδοξίας, από αυτή την εβδομάδα πηγάζουν.
Απ' τον καιρό που, μαθητούδια ακόμη, παίρναμε απ' το ζεστό χέρι της μάνας μας τη σύνοψη και το κερί, που καθώς ήταν αγνό μοσκοβολούσε σαν λιβάνι όταν έκαιγε, και πηγαίναμε στις ακολουθίες του Νυμφίου, ή στις Μεγάλες Ώρες των Παθών, της Μεγ. Πέμπτης και της Μεγ. Παρασκευής, όπου κλαίγαμε από καρδιάς μπρος στον Εσταυρωμένο, καθώς αποθέταμε με τρέμοντα δάχτυλα τα αγριολούλουδα, που με λαχτάρα τρέχαμε να μαζέψουμε από τους κήπους και από τα χωράφια.
Απ' τα μικρά μας εκείνα χρόνια, που προσμέναμε να 'ρθει η εβδομάδα των Παθών, για να δεχτούμε ύστερα και την Ανάσταση, μέχρι τα γηρατειά μας τα βαθιά, αυτή η Εβδομάδα είναι που μας κρατάει συντροφιά με τον πόνο της, με τα δάκρυά της, με τη λύπη της, αλλά και με τη χαρά και την ευφροσύνη της Αναστάσεως, που ακολουθεί.
Κι αυτή είναι η μεγαλύτερη φιλοσοφία της ζωής, που η αγία Εκκλησία μας την δίνει με τον πιο ωραίο, απλό και κατανυκτικό τρόπο στη Μεγάλη Εβδομάδα. Και είναι αλήθεια, ότι αυτή η φιλοσοφία, που δεν είναι άλλη από την υψηλή θεολογία του Σταυρού, δεν θα μπορέσει ποτέ κανείς να την αφομοιώσει και να την κατανοήσει έξω από τον εκκλησιαστικό περίβολο, έξω από τη λειτουργική ζωή της Εκκλησίας.
Έξω από την Εκκλησία, ο Σταυρός ή η Μεγάλη Εβδομάδα γίνεται λογοτεχνία, γίνεται θέατρο ή κινηματογράφος, γίνεται στοχαστική διάλεξη ή δημοσιογραφικό άρθρο, γίνεται ευκαιρία για να δοκιμάσει κανείς τις ικανότητές του μ' έναν τρόπο - οποιοδήποτε - επάνω σ' ένα σοβαρό θέμα.
Μόνο μέσα από τις ιερές Ακολουθίες και τη λειτουργική ζωή της Εκκλησίας μας, μπορεί ο άνθρωπος να φτάσει στην κορφή της πνευματικής φιλοσοφίας και στη δόξα της Αναστάσεως, ανεβαίνοντας τον ανηφορικό δρόμο του Γολγοθά και περνώντας πνευματικά μέσα από την αγωνία της Σταυρώσεως.
Ο ορθόδοξος χριστιανός, όλη την Εβδομάδα έχει ένα μεγάλο δρόμο να οδοιπορήσει. Μεγάλο, όχι με τις εξωτερικές, αλλά με τις εσωτερικές διαστάσεις. Ένα δρόμο, που περπάτησε ο ίδιος ο Χριστός. Ναι, κι ας μη φανεί σε κανέναν αυτό το πράγμα παράδοξο. Αν δεν «συμπορευθώμεν αυτώ και συσταυρωθώμεν», δεν θα μπορέσουμε ούτε τη Μεγαλοβδομάδα να νιώσουμε, ούτε και στην Ανάσταση να φτάσουμε μαζί του.
Σ' αυτό το δρόμο, που βρίσκεται πάντα κάτω απ' τη σκιά του Σταυρού, και αντικρίζει στο βάθος το φωτεινό λόφο της Αναστάσεως, οι άγιοι Πατέρες έβαλαν μερικά σημάδια σαν ορόσημα, που μας βοηθούν κι αυτά μ' έναν ειδικό το καθένα τρόπο, για να πετύχουμε το σκοπό μας.
Τη Μεγάλη Δευτέρα, μετά το Κοντάκιο και τον Οίκο της ημέρας, θ' ακούσουμε μαζί με το σύντομο συναξάρι, αυτό το υπόμνημα: «τη Αγία και Μεγάλη Δευτέρα, μνείαν ποιούμεθα του μακαρίου Ιωσήφ του παγκάλου και της υπό του Κυρίου καταρασθείσης συκής». Δοξάζεται και τιμάται ο πάγκαλος Ιωσήφ, γιατί «της Αιγυπτίας τότε ταις ηδοναίς μη δουλεύσας», εσκλαβώθηκε μεν κατά το σώμα, αλλά κατά την ψυχή έμεινε αδούλωτος, ο αοίδιμος και σώφρων, και έτσι αξιώθηκε να γίνει κυρίαρχος όλης της Αιγύπτου. «Ο Θεός γαρ παρέχει τοις δούλοις αυτού στέφος άφθαρτον». Η κατάρα έπειτα της άκαρπης συκιάς, μας λέει ν' αποφεύγουμε το πάθος και να κάνουμε έργα και καρπούς πνευματικούς, για να μη μας εύρει ο Χριστός με φύλλα μοναχά σαν έρθει, και μας δείξει τη φωτιά, σαν μοίρα αναπόφυγη των ακάρπων μας δέντρων.
Τη Μεγάλη Τρίτη θ' ακούσουμε: «της των δέκα παρθένων παραβολής μνείαν ποιούμεθα», δηλ. των πέντε φρονίμων και των πέντε μωρών παρθένων, με τις διδακτικές λαμπάδες τους. Μας συμβουλεύει κ' εδώ με ύμνους εξαίσιους η Εκκλησία μας, «να σπουδάσωμεν να ανάψωμεν τας νοητάς λαμπάδας των ψυχών μας, ως αι φρόνιμοι εκείναι παρθένοι. Διατί; Ίνα με το λαμπρόν φως των λαμπάδων μας και με ύμνους πνευματικούς, συναπαντήσωμεν τον αθάνατον νυμφίον των ψυχών, δηλαδή τον Δεσπότην μας Ιησούν Χριστόν, όστις θα έλθει εν τη συντελεία του κόσου, διά να εμβάσει τας δρονίμους ψυχάς μέσα εις τον ουράνιον νυμφώνα της αϊδίου τρυφής τε και βασιλείας».
Τη Μεγάλη Τετάρτη: «της αλειψάσης τον Κύριον μύρω πόρνης γυναικός μνείαν ποιείσθαι οι θειότατοι Πατέρες εθέσπισαν, ότι προ του σωτηρίου Πάθους μικρόν τούτο γέγονεν». Ποιός δεν δακρύζει, όταν σκεφθεί ότι, ενώ όλοι αμαρτάνουμε (και πολλές φορές βαρύτερα από την πόρνη) ωστόσο δεν ακολουθούμε το παράδειγμά της, για να σβήσουμε με δάκρυα μετανοίας το χειρόγραφο, που είναι φορτωμένο με το πλήθος των αμαρτιών μας.
Τη Μεγάλη Πέμπτη «εορτάζομεν τον Ιερόν Νιπτήρα, τον Μυστικόν Δείπνον, την υπερφυά προσευχήν και την Προδοσίαν». Η κυριαρχούσα μορφή - αιώνιο σύμβολο σκότους συνειδήσεως και παράδειγμα προς αποφυγήν - είναι η προδοτική όψη του Ιούδα.
Τη Μεγάλη Παρασκευή «τα Άγια και Σωτήρια και Φρικτά Πάθη του Κυρίου και Θεού και Σωτήρος ημών Ιησού Χριστού επιτελούμεν».
Και το Μέγα Σάββατον «την Θεόσωμον Ταφήν και την εις Άδου κάθοδον του Κυρίου και Σωτήρος ημών Ιησού Χριστού εορτάζομεν».
Είπαμε, ότι πίσω από τα μαρτύριο και το Πάθος της Σταυρώσεως, ο ορθόδοξος χριστιανός βλέπει πάντοτε το γλυκό φως της Αναστάσεως. Είναι αυτό που τον εμποδίζει να ιδεί τα Πάθη μέσα σ' ένα ζοφερό και καταλυτικό σκοτάδι.
Ο ορθόδοξος - και ο Έλληνας ιδιαίτερα, που πέρασε τόσα και τόσα πάθη μέσα στη μακραίωνη πορεία της ιστορίας του - είναι ντυμένος με το ζεστό ένδυμα της χαρμολύπης. Πάσχει και υποφέρει, αλλά όχι με ασυγκράτητο σαρκικό πόνο.
Η πνευματική φιλοσοφία του Σταυρού, αυτές τις ημέρες ειδικότερα, πρέπει να είναι ο επιούσιος άρτος μας, ο άρτος της ζωής μας. Ιδού πως βλέπουν μερικοί από τους αγίους Πατέρας το Σταυρό και το μυστήριο της Σταυρώσεως.
Ο ακάνθινος στέφανος φανέρωσε ότι ο Κύριος εξάλειψε την κατάρα που έλαβε η γη, να βλαστάνει αγκάθια και τριβόλια και ότι ο Χριστός αφάνισε τις μέριμνες και τις οδύνες της παρούσης ζωής. «Εξεδύθη τα ιμάτια και ενεδύθη την πορφύραν, διά να εκδύσει τους δερματίνους χιτώνας της νεκρώσεως, οπού εφόρεσεν ο Αδάμ μετά την παράβασιν.
Κάλαμον έλαβεν ο Κύριος εις την δεξιάν, ως σκήπτρον, διά να θανατώσει τον αρχαίον όφιν και δράκοντα. Έλαβε κάλαμον, διά να σβήσει το χειρόγραφον των αμαρτιών μας. Έλαβε τον κάλαμον διά να υπογράψει βασιλικώς, με το κόκκινον αίμα του, το γράμμα της συγχωρήσεως των αμαρτιών μας, καθότι και οι βασιλείς με κόκκινον κιννάβαρι υπογράφουσιν».
«Εις το ξύλον εσταυρώθη, διά το ξύλον της γνώσεως. Έλαβε την γεύσιν της χολής και του όξους, διά την γλυκείαν γεύσιν του καρπού του απαγορευμένου.
Έλαβε τα καρφιά διά να καρφώσει την αμαρτία.
Άπλωσε τας χείρας εις τον Σταυρόν, διά να ιατρεύσει το άπλωμα των χειρών του Αδάμ και της Εύας, οπού εποίησαν εις το απαγορευμένο ξύλο, και διά να ενώσει τα μακράν διεστώτα, αγγέλους και ανθρώπους, ουράνια και επίγεια.
Έλαβε τον θάνατον, διά να θανατώσει τον θάνατον.
Ετάφη, διά να μη στρεφώμεθα πλέον ημείς εις την γην, ως το πρότερον...».
«Εσκοτίσθησαν οι φωστήρες, διά να φανερώσουν ότι πενθούσι τον Σταυρωθέντα.
Αι πέτραι εσχίσθησαν, διότι έπασχεν η πέτρα της ζωής.
Εις το ύψος του Σταυρού ανέβη, διά το πτώμα όπου έπαθεν ο Αδάμ.
Και τελευταίον ανέστη, διά την ιδικήν μας ανάστασιν!».
Ω! Ευτυχισμένοι και τρισμακάριοι, όσοι μπορέσουν ν' αφήσουν τις βιοτικές τους μέριμνες αυτές τις μέρες, κι αρχίσουν από τώρα, από αυτή την ώρα κιόλας, την ευλογημένη πορεία δίπλα στον πορευόμενο προς το Πάθος Χριστό!
«Δεύτε ουν και ημείς, συμπορευθώμεν αυτώ και συσταυρωθώμεν, και νεκρωθώμεν δι' αυτόν, ταις του βίου ηδοναίς», «ίνα μη μείνωμεν έξω του νυμφώνος Χριστού».

Πρόγραμμα Μεγάλης Εβδομάδος 2010

Πασχαλινά κουλούρια

1280 γρ. αλεύρι μαλακό
500 γρ. ζάχαρη
4 αυγά
5 κρόκοι αυγών
1 φλ. καφέ κονιάκ
300 γρ. βούτυρο γάλακτος
χυμός μισού λεμονιού
1 κ.γ. σόδα
30 γρ. αμμωνία
1/2 φλ. γάλα
Χτυπάμε το βούτυρο αρκετή ώρα να ασπρίσει. Χωρίζουμε τα αυγά και χτυπάμε τα (4) ασπράδια μαρέγκα. Χτυπάμε τους (9) κρόκους καλά με τη ζάχαρη και τους προσθέτουμε στο βούτυρο. Ρίχνουμε το κονιάκ, τη σόδα διαλυμένη στο λεμόνι, την αμμωνία διαλυμένη καλά στο γάλα και τη μαρέγκα. Ανακατεύουμε καλά και μετά ρίχνουμε λίγο λίγο το αλεύρι. Η ζύμη γίνεται μαλακιά αλλά δε θέλει άλλο αλεύρι· την αφήνουμε τουλάχιστον 1 ώρα πριν πλάσουμε τα κουλούρια.

Πασχαλινό Τσουρέκι

Υλικά
1 φλυτζάνι γάλα ζεστό (όχι καυτό)
10 αυγά + 1 κρόκο (για το άλλειμα στο τέλος)
2 κιλά αλεύρι σκληρό
200 γρ. μαγιά νωπή (απ`το φούρνο της γειτονιάς) ή 8 φακελλάκια ξηρή (αλλά δεν είναι το ίδιο
1 και 3/4 φλυτζάνια βούτυρο ζεστό
4 και 1/3 φλυτζάνια ζάχαρη
2 κουτ. σούπας λάδι
2 κουτ. γλυκού μαχλέπι τριμμένο σε σκόνη
1 κουτ. γλυκού μαστίχα τριμμένη σε σκόνη
1 κουτ. γλυκού αλάτι

Εκτέλεση
Πρώτα ετοιμάζουμε τη μαγιά: Τη βάζουμε σε ένα μπωλ μεγάλο, μαζί με 1 φλυτζάνι χλιαρό νερό και 1 φλυτζανι αλεύρι (που το παίρνουμε απ`τα 2 κιλά που έχουμε).
Ανακατεύουμε να ενωθούν. Σκεπάζουμε κι αφήνουμε για 20’
Σε μεγάλη λεκάνη βάζουμε το λάδι, τη ζάχαρη, το μαχλέπι, τη μαστίχα, το αλάτι, το γάλα. Ανακατεύουμε.
Προσθέτουμε τα αυγά. Με το χέρι ζουλάμε τους κρόκους να σπάσουν και να ανακατευτούν.
Ρίχνουμε 2 φλυτζάνια από το αλεύρι και αφού αναμιχθεί, ρίχνουμε το μίγμα της μαγιάς.
Ανακατεύουμε με το χέρι ΠΑΝΤΑ ΑΠΑΛΑ. Σιγά-σιγά ρίχνουμε και το υπόλοιπο αλεύρι, λίγο-λίγο και ανακατεύοντας. ΔΕ ΖΥΜΩΝΟΥΜΕ ΚΑΘΟΛΟΥ, ΜΟΝΟ ΑΝΑΚΑΤΕΥΟΥΜΕ ΑΠΑΛΑ ΩΣΤΕ ΝΑ ΠΑΡΕΙ ΟΛΟ ΤΟ ΑΛΕΥΡΙ.
Τελευταίο μπαίνει το βούτυρο ζεστό τόσο όσο να αντέχει το χέρι μας. Το ρίχνουμε λίγο-λίγο και παράλληλα ΑΝΑΔΙΠΛΩΝΟΥΜΕ τη ζύμη ώστε να το πάρει όλο μέσα. Μόνο αναδιπλώνουμε, δε ζυμώνουμε!Λίγο, λίγο και σιγά, σιγά διπλώνουμε τη ζύμη ώστε να πάρει όλο το βούτυρο. Αφήνουμε 2 ώρες σκεπασμένη να φουσκώσει. Αν αφήσουμε περισσότερη ώρα θα αρχίσει να "κάθεται " η ζύμη. Δεν πειράζει όμως, θα ξαναρχίσει να ανεβαίνει! (καλύτερα να ελέγχουμε πάντως και να μην την ξεχνάμε). Μετά δεν την πλάθουμε καθόλου για να μην "κάτσει". Τη χωρίζουμε σε 4 ή 5 κομμάτια(κάθε κομμάτι=1 τσουρέκι). Κάθε κομμάτι χωρίζεται σε 3 μέρη. Κάθε μέρος το πλάθουμε σε αλευρωμένο πάγκο, σε μακρύ κορδόνι, με διάμετρο περίπου 2-3 πόντους. Κάθε κορδόνι το αλευρώνουμε εξωτερικά να μην κολλάει. Όχι και πολύ αλεύρωμα, γιατί θα φαίνονται τα αλεύρια στο τέλος.
Πλέκουμε ΧΑΛΑΡΑ σε πλεξίδα τρία κορδόνια. Αφήνουμε να φουσκώσουν για 30 λεπτά οι πλεξίδες. Μετά, αλείφουμε την επιφάνειά τους με κρόκο αβγού ανακατεμένο με λίγο νερό. Αν θέλουμε πασπαλίζουμε τριμμένα αμύγδαλα ή αμύγδαλα φιλέ από πάνω. Ψήνουμε στην αρχή στους 200 βαθμούς για 10 λεπτά και για τα επόμενα 20΄ στους 180 βαθμούς. Όταν κρυώσουν καλά, τυλίγουμε σε μεμβράνη για να μην ξεραθούν-ή τα τρώμε αμέσως!

Κυριακή, 21 Μαρτίου 2010

Βέβηλοι έκλεψαν τα οστά δύο Αρχιεπισκόπων Κύπρου

Τα οστά δύο Αρχιεπισκόπων Κύπρου που είναι θαμμένοι στο Κοιμητήριο του Αγίου Σπυρίδωνα στη Λευκωσία φαίνεται να έκλεψαν άγνωστοι από τους τάφους τους. Πρόκειται για τα οστά του Αρχιεπισκόπου από το 1865 μέχρι το 1900, Κύπρου Σωφρόνιου Γ’, και του Αρχιεπισκόπου Κύπρου από 1909 μέχρι το 1916, του Κύριλλου Β’.
Αναφερόμενος στα γεγονότα, ο κ. Κατσουνωτός είπε πως «γύρω στις 3:30 το πρωί εκδηλώθηκε πυρκαγιά στον περίβολο της Εκκλησίας του Αγίου Σπυρίδωνα στην περιοχή Λυκαβηττού. Επί τόπου μετέβησαν μέλη του Αστυνομικού Σταθμού Λυκαβηττού, διαπιστώνοντας ότι υπήρχε πυρκαγιά σε σωρό από σκουπίδια, την οποία κατέσβησαν από μόνοι τους. Στο μεταξύ, στη σκηνή αφίχθηκε και η Πυροσβεστική Υπηρεσία στο μέρος», είπε.
Ο κ. Κατσουνωτός σημείωσε πως από τον έλεγχο που έγινε στον περίβολο της εκκλησίας, όπου βρίσκεται και το παλαιό Κοιμητήριο, διαπιστώθηκε ότι τρεις ταφόπλακες είχαν μετακινηθεί. Οι ταφόπλακες αυτές ήταν από τον τάφο του Επισκόπου Σωφρονίου Γ’, ο οποίος διετέλεσε Αρχιεπίσκοπος Κύπρου από το 1865 μέχρι το 1900, από τον τάφο του Αρχιεπισκόπου από το 1909-1916 Κυρίλλου Β’, και από τον τάφο του Αρχιεπισκόπου από το 1916-1933 Κυρίλλου Γ’.
«Από τους τάφους του Αρχιεπισκόπου Σωφρονίου Γ’ και του Κυρίλλου Β’ απουσιάζουν τα οστεοφυλάκια, ενώ από τον τάφο του Αρχιεπισκόπου Κυρίλλου Γ’ απλώς υπήρξε μετακίνηση της ταφόπλακας, χωρίς να υπάρξει μετακίνηση του οστεοφυλακίου», είπε ο κ. Κατσουνωτος.
Πρόσθεσε πως στη σκηνή βρίσκονται αυτή την ώρα και επιλαμβάνονται των εξετάσεων ο Βοηθός Αρχηγός Επιχειρήσεων Ανδρέας Κρόκος, ο Αστυνομικός Διευθυντής του Τμήματος Γ’ του ΤΑΕ Αρχηγείου, ο Αστυνομικός Διευθυντής Λευκωσίας Κύπρος Μιχαηλίδης, και ο Επικεφαλής της Υπηρεσίας Εγκληματολογικών Ερευνών.
Ως προς τον χρόνο και τις συνθήκες μετακίνησης των οστεοφυλακίων, ο κ. Κατσουνωτός είπε πως είναι κάτι που θα φανεί από τις περαιτέρω εξετάσεις της Αστυνομίας.
Ερωτηθείς αν στρέφονται προς συγκεκριμένη κατεύθυνση οι υποψίες, είπε πως είναι πολύ πρόωρο. «Εύλογα διερωτάται κανείς πού βαδίζουμε επιτέλους. Φαίνεται ότι βρισκόμαστε και πάλι μπροστά σε ένα ανοσιούργημα, και δυστυχώς φαίνεται πως αυτή η κοινωνία έχει κάποιους ανάμεσά της με πολύ αρρωστημένα μυαλά», ανέφερε.
Αναρτήθηκε από ΦΙΛΟΞΕΝΟΣ http://filoksenos.blogspot.com/

Παρασκευή, 19 Μαρτίου 2010

Ανακοινωθέν Μητροπολίτου Πειραιώς Σεραφείμ

Σχετικῶς πρός τόν μέγιστον θόρυβον τόν προκαλούμενον καθημερινῶς ἐξ αἰτίας τῆς περιελεύσεως τῆς φιλτάτης ἡμῶν πατρίδος, τῆς πεπροικισμένης ὑπό τοῦ Δημιουργοῦ δι’ ἐξαιρέτου καί ἐκπληκτικῆς φύσεως εἰς δεινοτάτην οἰκονομικήν ἀνάγκην καί δυσπραγίαν, ἕνεκεν τῆς ὑπερχρεώσεως τῆς χώρας ἀπό τήν λεγομένην μεταπολίτευσιν καί τῶν δηλουμένων φορολογικῶν καί ἄλλων μέτρων ὡς ὑπεραναγκαίων διά τήν ὑπέρβασιν τῆς ἐμφανιζομένης ὡς τραγικῆς καταστάσεως, συνοδευομένης ἀπό ἀφόρητον λαϊκισμόν καί ἀκατάσχετον ψευδολογίαν, ἐπιθυμοῦμεν νά ἀναφέρωμεν ὀλίγα τινά:

1. Ἀπό τῆς συστάσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους ἡ Ἁγιωτάτη ἡμῶν Ἐκκλησία, ἀριθμοῦσα βίον χιλίων ἑπτακοσίων ἐτῶν, κατά καιρούς προσέφερεν τό 96% τῆς περιουσίας αὐτῆς, διά τάς ἀνάγκας τοῦ Γένους καί ἀπό τό ἐναπομεῖναν 4%, τό 3% τυγχάνει δεσμευμένον διά διαφόρους λόγους, ὑπό τῆς Ἑλληνικῆς Πολιτείας. Ἡ δέ «μυθώδης» Αὐτῆς περιουσία δέν εἶναι τόσον τεραστία ὡς θρυλεῖται.
Συγκεκριμένως, ὁ κεντρικός Αὐτῆς ὀργανισμός ἔχει εἰς τήν κατοχήν του τό ὅλον, διά τήν τεραστίων διαστάσεων ὀπήν, τοῦ ἐκ 380 δισεκατομμυρίων Εὐρώ ὑπερχέους τῆς Χώρας, σταγόνα, ὕψους 150 ἑκατομμυρίων Εὐρώ, πού ἀντιστοιχεῖ εἰς 9 ἑκατομμύρια μετοχῶν τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης. Ἐν Πειραιεῖ, ἡ Ἁγιωτάτῃ ἡμῶν Ἐκκλησία παρέδωκεν διά τήν ἀνίδρυσιν τῆς πόλεως, καθ’ ὁλοκληρίαν τήν περιουσίαν τοῦ τότε βακουφίου τῆς Ἱ. Μονῆς Ἁγ. Σπυρίδωνος Πειραιῶς ἐξικνουμένη καθ’ ἅπασαν σχεδόν τήν Πειραϊκήν χερσόνησον καί δι’ αὐτό ἡ πόλις τοῦ Πειραιῶς εὐγνωμονοῦσα ἀνεκήρυξεν τόν Ἅγιο Σπυρίδωνα ὡς Πολιοῦχον καί Προστάτην αὐτῆς.
Ἑπομένως μαθήματα δεοντολογίας καί ἠθικῆς εἰς τήν Ἁγιωτάτην ἡμῶν Ἐκκλησίαν δέν τυγχάνει εὐπρεπές νά δίδωνται διά τήν ἀποδεδειγμένην ἱστορικῶς ἀλληλεγγύην αὐτῆς πρός τό Ἑλληνικόν Κράτος. Ἡ ἀτυχής καί δεικτική ἀναφορά ὁρισμένων διά τήν ἀνάληψιν ὑπό τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου τῆς μισθοδοσίας τοῦ Κλήρου τῆς Ἁγιωτάτης ἡμῶν Ἐκκλησίας προσκρούει, ἀφ’ ἑνός μέν εἰς τήν ἀνωτέρω ἀδυσώπητον πραγματικότητα καί ἀφ’ ἑτέρου εἰς τήν συμβατικήν ὑποχρέωσιν τῆς Ἑλληνικῆς Πολιτείας διά Νόμων αὐτῆς καθοριζομένην. Ἄλλωστε ἡ μισθοδοσία τῶν κληρικῶν ὡς οἱ ἀριθμοί ἀποδεικνύουν μηδέ τῶν Ἀρχιερέων ἐξαιρουμένων ἐξαντλεῖται εἰς τόν βασικόν μισθόν τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων ἄνευ ἑτέρων ἐπιδομάτων.
Συγκεκριμένως ἔγγαμος Κληρικός παραμένων ἐν ἐνεργείᾳ μέ 60ετή ἐφημερικήν ὑπηρεσίαν λαμβάνει ἀποδοχάς εἰς χεῖρας του 1.466,25 Εὐρώ.

2. Παρά ὅμως τά ἀνωτέρω πασίδηλα καί αὐταπόδεικτα διά κάθε ἐχέφρονα, ἐάν ἡ οἰκονομική δυσπραγία καί κρίσις τῆς χώρας προείρχετο ἐκ φυσικῆς τινός καταστροφῆς ἤ πανδημίας ἤ πολεμικῆς συρράξεως, ἡ Ἁγιωτάτη ἡμῶν Ἐκκλησία θά ἔδει νά πωλήσῃ τάς κανδήλας τῶν Ἱ. Ναῶν καί τά Ἱ. Σκεύη διά νά συμβάλῃ εἰς τήν ἀνακούφισιν τῆς Χώρας, ὡς κατά τήν μακραίωνα Αὐτῆς ἱστορικήν πορείαν πολλάκις ἔπραξεν. Δέν συμβαίνει ὅμως τί ἐκ τῶν ἀνωτέρω διότι οἱ πάντες γνωρίζουν ὅτι ἡ ὑπερχρέωσις τῆς Χώρας, ὀφείλεται εἰς τήν ἀπληστίαν τῶν ἐχόντων καί τῶν διαχειριστῶν ὑπό τήν σκανδαλώδη κάλυψιν τῶν πολιτικῶς ὑπευθύνων.
Κατά τήν διάρκειαν τῆς μεταπολιτεύσεως ὑπῆρξε γενικός οἰκοδομικός ὀργασμός ἔργων πού ἀνεμόρφωσαν τήν Χώρα καί εἰσέρευσε καί τεράστιος πακτωλός κοινοτικῶν χρημάτων ἀλλά οἱ ὑπερβάσεις τοῦ κόστους τῶν ἔργων ἔφθασαν ἕως καί τό 120 τοῦ ἀρχικοῦ προϋπολογισμοῦ. Ἡ πλέον χαρακτηριστική περίπτωσις εἶναι ὁ Κηφισός πού ἐκόστισεν τελικῶς 60,3 ἑκατομμύρια Εὐρώ ἀνά χιλιόμετρον ἔναντι 45,5 ἑκατομμύρια Εὐρώ ἀρχικοῦ προϋπολογισμοῦ, ἐνῶ κατά μέσον ὅρον εἰς τήν Εὐρώπην τό χιλιόμετρον ἀντιστοίχως κοστίζει 30 ἑκατομμύρια Εὐρώ. Ἕτερον παράδειγμα ἡ Ἀττική ὁδός, πού ὑπερέβη εἰς τήν ἀξία κατασκευῆς αὐτῆς τό 120% τοῦ ἀρχικοῦ προϋπολογισμοῦ καί ἀπό προϋπολογισθέντα 9,6 ἑκατομμύρια Εὐρώ ἀνά χιλιόμετρον τελικῶς ἔφτασε εἰς τά 21,1 ἑκατομμύρια Εὐρώ, τά δέ λεγόμενα Ὁλυμπιακά ἔργα ἐκόστισαν πενταπλασίως τῶν προϋπολογισθέντων διά τῆς μεθόδου τῶν ἀπ’ εὐθείας ἀναθέσεων.

3. Μέ τήν διάσκεψιν τῶν Παρισίων, ἡ Γερμανική Πολιτεία ἀνέλαβεν τήν ὑποχρέωσιν νά καταβάλῃ εἰς τήν Ἑλληνικήν Πολιτείαν διά πολεμικάς ἀποζημιώσεις, ἀλλά καί διά τό ἀναγκαστικόν κατοχικόν «δάνειον», ποσόν ἀνάλογον τῶν 70 δισεκατομμυρίων Εὐρώ, τό ὁποῖον οὐδέποτε διεξεδικήθη καί οὐδέποτε κατεβλήθη. Βεβαίως ἡ ἀπάντησις εἰς τό ἐρώτημα διατί; εἶναι ἁπλουστάτη, διότι ἐάν οἱ κυβερνῶντες τοὐλάχιστον κατά τήν μεταπολίτευσιν, ἀπετόλμων νά διεκδικήσουν τά χρήματα αὐτά θά ἐξεβιάζοντο ὑπό τοῦ Γερμανικοῦ Κράτους μέ τάς ἀποκαλύψεις τῆς ἀρπαγῆς πού συνετελέσθη εἰς βάρος τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ἀπό τάς δραστηριοποιουμένας εἰς τήν Ἑλλάδα Γερμανικάς ἑταιρείας, αἱ ὁποῖαι προσέφεραν τήν ὑπερτιμολογημένην τεχνογνωσίαν καί τεχνολογίαν των καί φυσικῶς ἐμοίρασαν καί τάς σχετικάς προμηθείας εἰς τούς ὑπογράψαντας τάς ἀναλόγους συμβάσεις.
Τυγχάνει ἡλίου φαεινότερον, ὅτι ὁ πολύς κ. Χριστοφοράτος «διεπορθμεύθη» εἰς τήν δωροδοκήσασα Γερμανικήν Πολιτείαν διά τῆς ἑταιρείας SIEMENS, ὑπό τῶν λεγομένων κομμάτων ἐξουσίας τῆς Πατρίδος ἡμῶν διά νά μήν ἀποκαλύψῃ τήν συμβολήν τῆς εἰρημένης SIEMENS εἰς τούς κορβανάδες καί ὄχι μόνον τῶν διαπλεκομένων δύο κομμάτων ἐξουσίας. Τοῦτο ἀπεδείχθη ὑπό τῶν ἀκριτομυθιῶν τοῦ κ. Χριστοφοράτου, ὑπό τῶν εἰρωνικῶν του μειδιαμάτων καί τῶν πολλαπλῶν του δηλώσεων ἀλλά καί ἀπό τήν ὁμολογίαν ὑψηλοῦ Κυβερνητικοῦ καί κομματικοῦ παράγοντος τῆς ἐποχῆς. Ἡ διαπόρθμευσις τοῦ κ. Χριστοφοράτου ἐγένετο ἐπί τῆς διαδόχου Κυβερνήσεως. Καί εὐλόγως ἀντιλαμβάνεται πᾶς τις τό παίγνιον τῶν δύο αὐτῶν κομματικῶν σχηματισμῶν.

4. Πότε ἐπί τέλους θά κατανοήσωμεν ὅτι ὁ Σιωνιστικός Ἀμερικανικός παράγων ἀπεργάζεται τήν καταδολίευσιν τῆς ἐθνικῆς ἀνεξαρτησίας καί τῆς οἰκονομικῆς μας εὐρωστίας καθώς καί παγκόσμιον κυριαρχίαν εἰς ὅλα τά ἐπίπεδα. Δέν γνωρίζομεν ὅτι τό λεγόμενον Διεθνές Νομισματικόν Ταμεῖον (ΔΝΤ) εἰς τήν ἀδηφάγον ἀγκάλην τοῦ ὁποίου μᾶς ὠθεῖ ἡ δῆθεν ἀλληλεγγύη τῶν ἑταίρων μας εἰς τήν Εὐρωπαϊκήν Ἕνωσιν ἀποτελεῖ ἐπιχειρησιακόν βραχίονα τοῦ πανισχύρου κοσμικῶς σατανιστικοῦ καί σιωνιστικοῦ, ἑβραϊκοῦ λόμπυ τῶν Η.Π.Α.; Διατί λοιπόν ἡ πολιτική καί πολιτειακή μας ἡγεσία ὁδηγεῖ τήν Χώραν εἰς αὐτήν τήν ἐξόχως τραγικήν διά τήν ἐπιβίωσίν της καταδυνάστευσιν;
Διατί δέν ἐνστερνιζόμεθα τό ἡρωϊκόν φρόνημα τῶν μαρτύρων καί ἡρώων καί Πατέρων τοῦ Γένους νά ἀποσκορακίσωμεν ἐπί τέλους τόν ἰμπεριαλιστικόν, σιωνιστικόν Ἀμερικανικόν παράγοντα ἐκδιώκοντες τάς ἀλλοτρίων συμφερόντων στρατιωτικάς βάσεις ἐκ τῆς Χώρας καί μεταβάλοντες τήν πολιτική μας νά προσκαλέσωμεν τό ὁμόδοξον ἀντίπαλον δέος διά νά ναυλωχεῖ εἰς τό Αἰγαῖον καί τήν Μεσόγειον καί τότε de jure καί de facto θά δυνηθοῦμε νά ἐπεκτείνωμεν τά χωρικά μας ὕδατα ἀπό τά 6 εἰς 12 μίλια ὅπως προβλέπει τό διεθνές δίκαιο τῆς θαλάσσης, μεταβαλομένου τοῦ Ἀρχιπελάγους τοῦ Αἰγαίου εἰς κλειστήν Ἑλληνικήν λίμνην καί ἐξορύσσοντες τά δισεκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου πού κατά τούς ἐγκύρους ἐπιστημονικούς ὑπολογισμούς τῶν εἰδικῶν Πανεπιστημιακῶν καθηγητῶν ὑφίστανται καί ὄχι μόνον, καθιστάμενοι οὕτω ἐνεργειακῶς αὐτάρκεις τοὐλάχιστον διά μίαν εἰκοσαετίαν καί ὑπερκαλύπτοντες τήν χαοτικήν ὀπήν τῆς ἀθέσμου ὑπερχρεώσεως. Τίθεται ὅμως τό ἐρώτημα ὑπάρχουν Ἕλληνες πολιτικοί ἄνδρες καί γυναῖκες ἀδέσμευτοι παντοιοτρόπως, ἕτοιμοι καί ἕτοιμαι νά ἐπωμισθοῦν αὐτό τό ῥηξικέλευθον, σωστικόν καί ἐπάναγκες ἔργον;

πηγή: http://apotixisi.blogspot.com/

Ε' Κυριακή των Νηστειών

Τη πένθιμο πορεία Του προς τα Ιεροσόλυμα ανεβαίνει ο Κύριος με τους αγαπημένους Του μαθητές.
Το έργο Του πλησιάζει στο τέλος και η αποστολή Του στη γη θα συμπληρωθεί με τον επώδυνο θάνατο επάνω στο σταυρό. Καθώς προχωρούσε προς τη πόλη, προλέγει στους δώδεκα «τα μέλλοντα αυτώ συμβαίνειν», δηλαδή τα παθήματά Του και το σταυρικό Του θάνατο.
Στη κρίσιμη εκείνη στιγμή, που μια λύπη επικρατούσε, δύο μαθητές Του, ο Ιάκωβος και ο Ιωάννης, προχωρούν λίγο, τον πλησιάζουν και τολμούν να του ζητήσουν μια χάρη: «διδάσκαλε, δος ημίν ίνα είς εκ δεξιών σου και είς εξ ευωνύμων σου καθίσωμεν εν τη δόξη σου».
Τον παρακαλούν δηλαδή, τώρα που επρόκειτο να γίνει βασιλιάς των Ιουδαίων, να τους βάλει να καθίσουν στις καλύτερες θέσεις, ο ένας στα δεξιά κι ο άλλος στ’ αριστερά Του. Ζητούσαν από το Κύριο πρωτοκαθεδρίες, θέσεις υψηλές και προνόμια.
Λυπάται ο Κύριος, σαν άκουσε την πρόταση και τα σχέδια των δύο εκείνων μαθητών Του. Θλίβεται, γιατί βλέπει ότι στο διάστημα των τριών ετών που ήσαν μαζί του οι μαθητές Του, δεν είχαν καταλάβει τον αληθινό και υψηλό προορισμό τους. Δεν μπόρεσαν να πνίξουν τη φωνή των ατομικών συμφερόντων τους, και τοι τον έβλεπαν να εργάζεται για την εξυπηρέτηση των άλλων και δίδει το παράδειγμα της αυτοθυσίας.
Και με πόνο ψυχής και με συμπάθεια προς την ατέλειά τους, απαντά: «Ουκ οίδατε τι αιτείσθε», δε γνωρίζετε τι ζητάτε. Δεν καταλάβατε ακόμη, τους λέγει, τι είδους βασιλιάς είμαι και ποιο θα είναι το βασίλειό μου.
Και τη στιγμή εκείνη διεκήρυξε το μεγαλειώδες κήρυγμα της αληθινής δόξας και των πραγματικών πρωτείων. Βροντοφώναξε ποιοι είναι οι πραγματικά μεγάλοι στο κόσμο; Δεν είναι εκείνοι που «κατακυριεύουσι των εθνών και κατεξουσιάζουσιν αυτών».
Δεν είναι εκείνοι που με μέσα άνομα και ανήθικα, ανελεύθερα και απατηλά αρπάζουν την εξουσία και γίνονται τύραννοι κι εξουσιαστές των ανθρώπων.
Δεν είναι εκείνοι οι πολιτικοί που από αρχομανία, εγωπάθεια και για να ικανοποιήσουν τα συμφέροντά τους, ανεβαίνουν στ’ αξιώματα και γίνονται πρώτοι στη κοινωνία. Αυτά τα κάνουν εκείνοι που ούτε το θεοφοβούνται, ούτε τους ανθρώπους ντρέπονται.
«ουχ ούτως έσται εν υμίν» συνεχίζει ο Κύριος. Σεις, τους λέγει, μη μιμηθείτε τους ανθρώπους αυτούς. Σαν θέλετε να είστε πρώτοι και πραγματικά μεγάλοι μεταξύ των άλλων, ν’ αποφεύγετε τη τακτική των αρχομανών ανθρώπων.
Θέσετε τον εαυτό σας στην εξυπηρέτηση των συνανθρώπων σας. Με την αγάπη σας, να γίνεται δούλοι και υπηρέτες των άλλων. Όσο χαμηλώνετε τον εαυτό σας, τόσο θα σας εκτιμήσουν οι άλλοι και θα σας ανεβάσουν στο πρώτο και υψηλότερο θρόνο της συνειδήσεώς τους. Να εξυπηρετείτε τους πάντες και να δώσετε και τη ζωή σας ακόμη για τους άλλους.
Να ’χετε σαν παράδειγμα εμένα που τίποτα δε ζήτησα και όλους εξυπηρέτησα. Εμένα, που για την αγάπη των ανθρώπων, θα υψωθώ επάνω στο Σταυρό. «και γαρ ο Υιός του ανθρώπου ουκ ήλθε διακονηθήναι, αλλά διακονήσαι και δούναι την ψυχήν αυτού λύτρον αντί πολλών».
Ο δρόμος λοιπόν της ταπεινώσεως και της θυσίας οδηγεί τον άνθρωπο στο αληθινό μεγαλείο κι αναδεικνύει τους πραγματικά μεγάλους. Δυστυχώς όμως, οι άνθρωποι του κόσμου ακολουθούν άλλο δρόμο κι έχουν άλλη τακτική σστ’ ανεβάσματά τους στα μεγάλα αξιώματα. Καταλαμβάνουν μεγάλες θέσεις κι αξιώματα και φθάνουν στο σκοπό τους ύστερα από πολλές αβαρίες της συνειδήσεώς του.
Ύστερα από ένα αγώνα πρόστυχο, άχαρο και ελεεινό. Σύρονται σαν τη σαύρα, αντί να πετούν στ’ ανέβασμά τους με τα φτερά του αετού. Συμμαχούν και με το διάβολο ακόμη, αρκεί να φθάσουν στην εξουσία. Κι έτσι, χωρίς να το καταλάβουν, γίνονται σκληροί τύραννοι και σατράπες.
Σαν θέλουμε λοιπόν να γίνουμε «πραγματικά μεγάλοι», ας έχουμε υπόψη μας τα λόγια του Κυρίου μας: «ος αν θέλη γενέσθαι μέγας εν υμίν, έσται υμών διάκονος».
Ας δοκιμάσουμε τους γλυκείς καρπούς της ταπεινώσεως κι ας έχουμε σαν παράδειγμα τον ίδιο το Κύριό μας

"Η Εκκλησία είναι ένα φυσικό εμπόδιο..."

Όπως τα περισσότερα θέματα που συζητούνται δημόσια στην χώρα μας, έτσι και το θέμα της φορολόγησης της εκκλησιαστικής περιουσίας γίνεται στην καλύτερη περίπτωση αντικείμενο επιφανειακής συζήτησης και στην χειρότερη περίπτωση αντικείμενο παραπλανητικής συζήτησης.
Σε κάθε περίπτωση το αποτέλεσμα είναι η σύγχυση υπό το κράτος της οποίας γίνονται τρομερά λάθη. Αποτέλεσμα αυτής της σύγχυσης είναι η υποστήριξη από πολλούς φτωχούς και τίμιους ανθρώπους (που όμως προφανώς δεν βρίσκονται κοντά στην Εκκλησία) της φορολόγησης της εκκλησιαστικής περιουσίας.
Αποτέλεσμα ανάλογης σύγχυσης είναι όμως και η παραίτηση κάποιων Μητροπολιτών από τον μισθό τους υπέρ του Κράτους.
Ο μισθός του κλήρου δεν είναι δώρο του Κράτους ούτε και ιδιωτική περιουσία του κλήρου για να την διαθέτει ο κάθε κληρικός κατά το δοκούν. Το Κράτος μισθοδοτεί τον κλήρο έναντι της τεράστιας ακίνητης περιουσίας που η Εκκλησία έδωσε στο Κράτος και έναντι ποσοστού στα έσοδα των ναών που η Εκκλησία αποδίδει στο Κράτος.
Αν κάποιος Μητροπολίτης η άλλος κληρικός επιθυμεί να παραιτηθεί του μισθού του, έχει την υποχρέωση να επιστρέψει τον μισθό του στην Εκκλησία, και όχι στο Κράτος. Βέβαια, έτσι δημιουργεί την εντύπωση ότι έχει άλλη δυνατότητα να εξασφαλίσει τα προς το ζην και ότι το όποιο περίσσευμα από τον μισθό του μέχρι τώρα δεν τον δαπανούσε για το έργο της Εκκλησίας, πράγμα που δεν κάνει καλό ούτε στον ίδιο ούτε στην Εκκλησία.
Αν κάποιος Μητροπολίτης η άλλος κληρικός επιθυμεί να συνδράμει το Κράτος με δώρα η με την αποδοχή αντισυνταγματικής, παράνομης η άδικης φορολογίας, ας το κάνει από όποια ιδιωτική περιουσία διαθέτει, και όχι από την περιουσία της Εκκλησίας. Η ιεραρχία και ο κλήρος έχουν βέβαια το δικαίωμα να διαχειρίζονται περιουσιακά στοιχεία της Εκκλησίας αλλά μόνο προς όφελος της Εκκλησίας. Και πάντως δεν δικαιούνται να παραχωρούν περιουσιακά στοιχεία της Εκκλησίας στον οιοδήποτε. Διαφορετικά, διαπράττουν παράβαση καθήκοντος και με βάση τους νόμους του Κράτους που αφορούν τα ΝΠΔΔ αλλά και τους κανόνες της Εκκλησίας. Αν αυτοί που έκαναν δωρεές στην Εκκλησία ήθελαν να τα δώσουν στο Κράτος, μπορούσαν να τα δώσουν μόνοι τους και δεν θα χρειάζονταν την Εκκλησία για αυτόν τον σκοπό.
Πρέπει να το πούμε απλά και ξεκάθαρα. Η φορολόγηση της εκκλησιαστικής περιουσίας θα πλήξει αυτούς που ωφελούνται από το τεράστιο φιλανθρωπικό έργο της, τα ορφανά, τις χήρες, τους γέροντες, τους αρρώστους, τους αστέγους, τους πεινασμένους τους φυλακισμένους, τον απλό λαό δηλαδή και αυτούς που δεν έχουν στον ήλιο μοίρα. Έτσι, η φορολόγηση της εκκλησιαστικής περιουσίας δεν είναι μέτρο κοινωνικής δικαιοσύνης. Εκτός βέβαια αν γίνεται κατάχρηση της εκκλησιαστικής περιουσίας από μέλη της Εκκλησίας, κληρικούς η λαϊκούς, πράξη η οποία βέβαια εμπίπτει στα όρια του ποινικού νόμου και πάντως όχι του φορολογικού νόμου.
Εντελώς αντίθετα, η φορολόγηση της εκκλησιαστικής περιουσίας είναι αντιλαϊκό μέτρο κοινωνικής αδικίας. Οι λίγο η πολύ βολεμένοι αφαιρούν από την φτωχούς και τους άκληρους κοινωνικούς πόρους για να πληρώσουν αυτοί λιγότερο. Η φορολόγηση της εκκλησιαστικής περιουσίας είναι μια ακόμη φορολόγηση του φτωχού, του μισθοσυντήρητου του χαμηλοσυνταξιούχου και του πολύτεκνου. Εκ πρώτης όψεως, δίκιο φαίνεται να έχουν όσοι λένε ότι οποιαδήποτε φορολόγηση πρέπει να επιβάλλεται επί του περισσεύματος, όχι του σημερινού ελλείμματος της Εκκλησίας.
Όμως, σε μια εποχή τέτοιας ανάγκης του λαού δεν νοείται η Εκκλησία να έχει περίσσευμα. Όλες οι δυνάμεις πρέπει να δαπανώνται στη διακονία του λαού. Και επομένως, περίσσευμα για να δοθεί στο Κράτος ώστε να πληρώσουν λιγότερα αυτοί που έτσι κι αλλιώς έχουν περισσότερα από αυτούς που εξαρτώνται από το φιλανθρωπικό έργο της Εκκλησίας, δεν υπάρχει.
Η φορολόγηση των δωρεών προς την Εκκλησία είναι η αποθέωση του παραλόγου. Όποιοι βοηθούν, είτε από το περίσσευμα είτε από το υστέρημα τους, την Εκκλησία στο έργο της, γιατί το θεωρούν αξιόλογο, καλούνται να ενισχύσουν ένα σπάταλο, διεφθαρμένο και αναποτελεσματικό Κράτος, το οποίο τώρα λέει ότι έβαλε μυαλό.
Όσα λεφτά και να δαπανήσει όμως το Κράτος για σχολεία, κατασκηνώσεις, νοσοκομεία, γηροκομεία η ορφανοτροφεία, δεν μπορεί να φτάσει την ποιότητα που προσφέρουν οι πιστοί εθελοντές της Εκκλησίας. Αλλά είναι εξαιρετικά αμφίβολο αν ένα τέτοιο Κράτος θα ενδιαφερθεί να συνεχίσει ένα τέτοιο κοινωνικό έργο με τους πόρους που θα αφαιρέσει από την Εκκλησία.
Η φορολόγηση της εκκλησιαστικής περιουσίας όμως σηματοδοτεί και κάτι άλλο. Η φιλανθρωπία γεννήθηκε με την γέννηση της Εκκλησίας. Δεν υπήρχε στον αρχαίο κόσμο. Άλλο αν όλες οι αρχαίες δοξασίες παρουσιάζονται σήμερα σαν ξαναζεσταμένη περσινή σούπα με κάποια μπαχάρια φιλανθρωπίας με αποκλειστικό σκοπό να παρασύρουν αφελείς, πονηρούς η κουρασμένα παλικάρια και να τους απομακρύνουν από την Εκκλησία (λαμβάνοντας με το αζημίωτο σαν αντάλλαγμα την ελευθερία και την αξιοπρέπεια του ανθρώπινου προσώπου που η Εκκλησία φυλλαττει σαν κόρη οφθαλμού). Και η Εκκλησία ανδρώθηκε μεν με τους διωγμούς αλλά σταθεροποιήθηκε με τις φορολογικές απαλλαγές που οι Ρωμαίοι αυτοκράτορες μας έδωσαν στην Εκκλησία.
Η φορολόγηση της Εκκλησίας αποτελεί αντιστροφή αυτής της πολιτικής των τελευταίων δυο χιλιετιών και αρχή διωγμών για την Εκκλησία. Είναι και αυτό αποτέλεσμα της παγκοσμιοποίησης που οδηγεί στην συγκέντρωση του πλούτου σε λίγα χέρια ώστε έτσι οι λίγοι να εξαγοράσουν την ελευθερία των πολλών.
Η Εκκλησία είναι ένα φυσικό εμπόδιο σε αυτή την εξέλιξη και πρέπει να παραμεριστεί, με την σκανδαλολογία και τον διασυρμό των ταγών της, με την αφαίρεση της περιουσίας της και άλλα πολλά που ζούμε αυτήν την εποχή, όχι τυχαία και συμπτωματικά.
Η Εκκλησία, δηλαδή, η Ιεραρχία, ο κλήρος, οι μοναχοί και ο πιστός λαός, αυτό το γνωρίζει και δεν την φοβίζει. Αν η Ιεραρχία λυγίσει, ο μη γένοιτο, η Εκκλησία θα αναδείξει ηγέτες από τις τάξεις του κλήρου, των μοναχών αλλά και των λαϊκών.

«Παπισμός» - Το ανυπέρβλητο εμπόδιο της Χριστιανικής ενότητας

Αρχιεπισκόπου Αυστραλίας π.Στυλιανού

1. Προσημείωση
Μετά από την όλως απροσδόκητη, επί ΒΕΝΕΔΙΚΤΟΥ 16ου, κλιμάκωση των προκλήσεων του Βατικανού, έναντι των λοιπών Χριστιανών (ιδιαιτέρως δε, όπως θα δούμε αργότερα, των Ορθοδόξων!), καθίσταται ηλίου φαεινότερον ότι, δυστυχώς, εισερχόμεθα σε περίοδο πλήρους αβεβαιότητος, για να μην πούμε περιέργου «συσκοτισμού».
Το μεσαιωνικό θράσος του «Παπισμού», που όλοι είχαμε πιστεύσει ότι είχε περάσει ανεπιστρεπτί - παρά τον άκρως επεισοδιακό δογματισμό του «αλαθήτου» στην Α' εν Βατικανώ Σύνοδο (1870) - επανέρχεται αιφνιδίως, τελείως ασύμβατο μάλιστα με την βαθύτερη καλλιέργεια προσώπων, και τις ειλικρινείς «καθαρτήριες» προσπάθειες που παρουσίασε ό Δυτικός χριστιανικός κόσμος εν γένει, κατά τους δύο τελευταίους αιώνες.
Έτσι, μετά την «Οικουμενική Κίνηση» αφ' ενός, ως γενικώτερο ρεύμα ανανήψεως και ανασυγκροτήσεως, αφ' ετέρου δε την δια της Β' Βατικανής Συνόδου επισήμως εκφρασθείσα απόφαση της Ρωμαϊκής εκκλησίας για ουσιαστικό καθαρμό «θεσμών», «λειτουργημάτων» και «προσώπων», επί τη βάσει των γνησίων «Πηγών» της Α' κοινής Χριστιανικής Χιλιετίας, δίδεται τώρα η ακόμη πιο αλγεινή εντύπωση ότι πάντα ταύτα όχι απλώς αμφισβητούνται, αλλά ακόμη και χλευάζονται.
Πρέπει λοιπόν να το πούμε απερίφραστα, ότι φαίνεται να έχει επικρατήσει πλήρως η γραμμή των σκληροπυρηνικών Καρδιναλίων της Ρωμαϊκής Κουρίας, η οποία καθιστά πλέον τον «Παπισμόν» - όχι ως «Πρωτείον ενός Επισκόπου», αλλά ως «ιδεολογίαν» αφορήτου ολοκληρωτισμού - το όντως «ΑΝΥΠΕΡΒΛΗΤΟ ΕΜΠΟΔΙΟ», πρωτίστως για «επανένωση» των διηρημένων Χριστιανών, εξ ίσου δε και για απλώς ειρηνική «ενότητα» μεταξύ των. Πόσο μάλλον με τους μη Χριστιανούς ή και «αθέους».
Αυτός είναι ό λόγος που υποχρεούμαστε σήμερα να προβούμε σε κάποιες σύντομες, και όσο γίνεται πιο εκλαϊκευμένες παρατηρήσεις (χάριν κυρίως των απλούστερων Χριστιανών Ανατολής και Δύσεως), σχετικά με την παρουσιασθείσα όλως πρόσφατη αναβίωση του Παπικού Πρωτείου και Αλαθήτου, κάτω δε από τις πιο απροσδόκητες συνθήκες, και εις βάρος ολοκλήρου του Χριστιανισμού.
Αυτές, οι παρατηρήσεις μας εδώ, καθίστανται ακόμη πιο επείγουσες για να προληφθούν ενδεχομένως μείζονα δεινά, μεταξύ των Χριστιανικών Εκκλησιών και Ομολογιών, αλλά και στις επιβαλλόμενες δημιουργικές σχέσεις των με τον υπόλοιπο, προ τεραστίων αδιεξόδων ευρισκόμενο κόσμο, για τον όποιον ο Χριστιανισμός ισχυρίζεται ακόμη ότι «διατηρεί» αναλλοίωτη την μόνην εξ Αποκαλύψεως λυτρωτική για όλους αλήθεια.
2. Σύντομη ανασκόπηση της Ιστορικής εξελίξεως του Παπισμού εν τη Εκκλησία
Όσοι συνέβη να ασχοληθούν σοβαρά, δηλ. χωρίς προκαταλήψεις, με την Εκκλησιαστική Ιστορία, διεπίστωσαν ασφαλώς, άλλοτε με έκπληξη, όμως τις πιο πολλές φορές με δικαιολογημένη αγανάκτηση, ένα σχεδόν απίστευτο γεγονός: Πριν ακόμη σταματήσουν θεσμικώς (312-313 μ.Χ.) οι φοβεροί Διωγμοί κατά των Χριστιανών, από μέρους των ειδωλολατρών Ρωμαίων Αυτοκρατόρων, οι Επίσκοποί των (που θεωρήθηκαν οι άμεσοι Διάδοχοι των Αποστόλων), είχαν αρχίσει να παρουσιάζουν μια νοσηρή και ασύμβατη, με τη διδα­σκαλία του Χριστού, «φιλοδοξία».
Ένας αρχικά συγκρατημένος ανταγωνισμός μεταξύ των, για «Πρωτεία», «Πρεσβεία» και «Προεδρείες», εξελίχθηκε πολύ σύντομα σε σχεδόν «αδελφοκτόνο» πόλεμο, όταν ό Χριστιανισμός έγινε στην αρχή «νόμιμη», (και εν συνεχεία «επίσημη» θρησκεία του Κράτους), επί Μ. Κωνσταντίνου.
Φιλαρχία λοιπόν και Φιλοπρωτία υπήρξε η ακόρεστη δίψα των Επισκόπων που οι «Καθέδρες» τους σε μεγάλες Πόλεις, απέκτησαν κοσμική αίγλη και δόξα. Πρώτη, και για αρκετό διάστημα ασυναγώνιστη, η Αρχαία Ρώμη.
Όπως ο εκάστοτε ειδωλολάτρης Ρωμαίος Αυτοκράτορας ονομαζόταν «Augustus» (=«σεβαστός», προσωνυμία για θεούς!), η δε Αρχαία Ρώμη χαρακτηριζόταν «Roma aeterna» (=«αιώνια πόλη»!), έτσι και ο Επίσκοπος Ρώμης δεν άργησε να διεκδικεί σταδιακά, για την τοπική Εκκλησία του πρώτα, αργότερα δε και για το πρόσωπό του, ανάλογους ανευλαβείς τίτλους, εις τον υπερθετικό μάλιστα βαθμό.
Το «Vicarius Christi» (=«Αντιπρόσωπος του Χριστού»), ήταν θα λέγαμε περίπου η μετάφραση, σε χριστιανική γλώσσα, του «Pontifex Maximus» (=«Ύψιστος Γεφυροποιος»).
Κανένα ίσως άλλο ζήτημα δεν απασχόλησε τόσο έντονα και εξακολουθητικά τις Συνόδους της Αρχαίας Εκκλησίας (Τοπικές η Οικουμενικές), κατά την κοινή Α' Χιλιετία, όσο η «Σειρά», δηλ. τα «Πρεσβεία» μεταξύ των Επισκοπικών Θρόνων, ιδίως δε του «Ρώμης» και του «Νέας Ρώμης» (Κωνσταντινουπόλεως), έως ότου διαμορφώθηκε η γνωστή Πενταρχία των Πατριαρχών (Ρώμης, Κ/πόλεως, Αλεξανδρείας, Αντιοχείας και Ιεροσολύμων).
Πρέπει πάντως να ομολογηθεί ότι το εν λόγω πρό­βλημα, δεν είναι τόσο απλό όσο εκ πρώτης όψεως ίσως φαίνεται. Δεν προέκυψε μόνον από την πρα­κτική ανάγκη του να προεδρεύει ο «Πρώτος μεταξύ Ίσων» («Primus inter pares»), κατά το πνεύμα του 34ου Αποστολικού Κανόνος. Μεσολάβησαν και δύσκολες, Ιστορικές περιστάσεις, κατά τις οποίες η «πρακτικώτερη λύση» υπήρξε μέγας πειρασμός, μπροστά στον οποίο το τίμημα για «ηθική δεοντολογία» φάνηκε όχι μόνο βαρύ, αλλά εξουθενωτικό.
Αν πάντως γινόταν σεβαστός ό 34ος Κανών, ο τόσο αρχαίος σχετικώς, και τόσο κατά το πνεύμα «Αποστολικός» (αν και δεν ανάγεται στους Αποστολικούς Χρόνους!), είναι βέβαιον ότι πολλά δεινά θα είχε αποφύγει ό Ιστορικός Χριστιανισμός, στο σύνολό του. Αλλά τόσα δεινά, ίσως δε και περισσότερα, θα είχαν γλυτώσει και οι μη Χριστιανικοί πληθυσμοί που υπέστησαν επί αιώνες και μέχρι σήμερα, την αποικιοκρατική σκληρότητα, και την κατακτητική εκμετάλλευση από τους δήθεν Χριστιανούς Ηγεμόνες της Δύσεως, συνοδευόμενους και επικουρούμενους προγραμματικά από, εξίσου ολικών βλέψεων και συμφερόντων, δήθεν Ιεραποστόλους (βλέπε τους σημερινούς λαούς του λεγόμενου «Τρίτου Κόσμου»!).
Το επιγραμματικό Κείμενο του 34ου Αποστ. Κανόνος πρέπει να παραθέσουμε αυτούσιο εδώ, για να γίνει σαφέστατη σε όλους η ασύλληπτη «αναγέννηση του κόσμου», που θα είχε εξασφαλισθεί με την πάροδο των αιώνων, αν εφαρμοζόταν στοιχειωδώς ό χρυσός αυτός Κανών από τους θεωρούμενους «πνευματικούς» Πατέρες και Ποιμενάρχες του Χριστιανισμού.
Ιδού το συγκλονιστικό κείμενο:
«Τους επισκόπους εκάστου έθνους ειδέναι χρη τον εν αυτοίς πρώτον, και ηγείσθαι αυτόν ως κεφαλήν, και μηδέν τι πράττειν περιττόν άνευ της εκείνου γνώμης· εκείνα δε μόνα πράττειν έκαστον, όσα τη αυτού παροικία επιβάλλει, και ταις υπ' αυτήν χώραις. Αλλά μηδέ εκείνος άνευ της πάντων γνώμης ποιείτω τι. Ούτω γαρ ομόνοια έσται, και δοξασθήσεται ο Θεός, δια Κυρίου, εν Αγίω Πνευματι· ο Πατήρ, και ο Υιός, και το Άγιον Πνεύμα».
(Γ. Α. Ράλλη - Μ.Ποτλή «ΣΥΝΤΑΓΜΑ ΤΩΝ ΘΕΙΩΝ ΚΑΙ ΙΕΡΩΝ ΚΑΝΟΝΩΝ», β' τομ., σ. 45)
Ήδη από την πρώτη ματιά ο προσεκτικός αναγνώστης του ως άνω κειμένου, διαπιστώνει που βρίσκεται το κατ' εξοχήν θεολογικό του βάρος. Η «αμοιβαιότητα» τιμής και εμπιστοσύνης που θεσμοθετείται ως απαράβατος «όρος ειρήνης» εν τη Εκκλησία, εξασφαλίζει και ένα πολύ υψηλότερο αγαθό. Πρόκειται για την αληθινή δοξολογία του Τριαδικού Θεού, η οποία μόνο με την «ομόνοια» μεταξύ των Επισκόπων επιτυγχάνεται.

Μέρος: Β΄
Μετά από την μυσταγωγική θέα του «αρχέγονου Μυστηρίου της Εκκλησίας», όπως το περιγράφει με θαυμαστή θεολογική συνέπεια ο 34ος Αποστ. Κανών, θα ήτο θλιβερή οπισθοδρόμηση και ματαιολογία το να ασχοληθούμε εδώ με τα προ πολλού καταδικασθέντα, από τους αντικειμενικούς Ιστορικούς και Θεολόγους, περί «ψευδοκλημεντίων» η «ψευδοϊσιδωρίων» δωρεών, κείμενα κ.α.
Τέτοιες και παρόμοιες μεθοδεύσεις η στρεψόδικες ερμηνείες διέθετε κατά καιρούς η Ρώμη όχι ολίγες, προκειμένου να «στηρίξει» το «Πρωτείο» του Αποστ. Πέτρου αρχικά, στη συνέχεια δε και του Επισκόπου Ρώμης, ως θεωρουμένου μόνου Διαδόχου του Πέτρου.
Διεξοδική και συστηματική αναίρεση των εν προκειμένω τολμηθέντων από τους εκάστοτε Παπιστάς της Δύσεως, είχαμε καταθέσει εις την Διδακτορική Διατριβή μας («ΠΕΡΙ ΤΟ ΑΛΑΘΗΤΟΝ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΕΝ Τ’ ΟΡΘΟΔΟΞΩ ΘΕΟΛΟΓΙ», Αθήναι 1965), της οποίας η μετάφραση εις την Αγγλικήν εκτυπούται, συν Θεώ, εντός ολίγου. Ως εκ τούτου, θα αρκεσθούμε να θέσουμε συνοπτικώς, και απ’ ευθείας εις τον σημερινό Πάπα Βενέδικτο 16ο, μονάχα κάποιες θεμελιώδεις ερωτήσεις.
Τις ερωτήσεις αυτές –παρά το υψηλό του αξίωμα δίκαιο θα ήταν να τις απαντήσει ο ίδιος, διότι τον αφορούν άμεσα. Άλλωστε εις τον Διάλογο μεταξύ Χριστιανών, και δη Επισκόπων, δεν επιτρέπονται υπεκφυγές, παρά μόνον το «ναι» και το «ου», καθώς ο Χριστός παραγγέλλει.
Φρονούμεν δε ότι είναι δίκαιο να απαντήσει αυτοπροσώπως ο Βενέδικτος 16ος τις ερωτήσεις που θα θέσουμε παρακάτω, για δύο κυρίως λόγους:
Πρώτον, διότι έχουν άμεση σχέση με ολόκληρο τον Χριστιανισμό, ως ενιαίο σώμα στην παγκόσμια Ιστορία.
Δεύτερον, διότι, όπως είναι γνωστό, με πλείστα από τα παλαιότερα δικά του συγγράμματα, είχε συμβάλει τα μέγιστα ο σημερινός Πάπας, ως Καθηγητής Ratzinger, εις την επιδιωχθείσα «αναγέννηση» και τον «καθαρμό» της Δυτικής Εκκλησίας, δια της Β΄ Βατικανής Συνόδου.
Ερώτηση πρώτη: Δύναται να αρνηθεί ο διαπρέψας ως Θεολόγος Joseph Ratzinger, το ότι το λειτούργημα του «Πρώτου» εν τη Εκκλησία -ανεξαρτήτως εάν αναφέρεται εις τον Απόστ. Πέτρον, η άλλον εκ του ιερού Συλλόγου των «Δώδεκα», αλλά και εις τους Διαδόχους τούτων Επισκόπους- υπήρξεν εξ αρχής χαρακτήρος απολύτως «σωτηριολογικού», με τις ανάλογες εκ τούτου διοικητικές προεκτάσεις επί του όλου εκκλησιαστικού βίου της κατά τόπους «στρατευομένης» Εκκλησίας;
Ερώτηση δευτέρα: Είναι δυνατόν ο «σωτηριολογικός» χαρακτήρ του λειτουργήματος του «Πρώτου» εν γένει, να «δεσμεύεται», και μάλιστα να «προδικάζεται» από συγκεκριμένη γεωγραφική περιοχή και πόλη;
Εάν οι συνεχώς αλλοιούμενοι και εις φθοράν ή λήθην υποκείμενοι ιστορικοί και γεωγραφικοί όροι είχαν τόσο αποφασιστική σημασία για την ΣΩΤΗΡΙΑ, δεν θα είχεν εξ αρχής επικρατήσει εις τον παγκόσμιο Χριστιανισμό το Πρωτείο των Ιεροσολύμων, όπου εξετυλίχθη ιστορικογεωγραφικώς ολόκληρο το σωτηριώδες δράμα της θείας Οικονομίας, με κεντρικό άξονα τον Θεάνθρωπο;
Αλλ’ εν τοιαύτη περιπτώσει, πώς θα έπρεπε να εκλάβουμε τις ριζικά περί του αντιθέτου δηλώσεις του Χριστού προς την Σαμαρείτιδα παρά το φρέαρ του Ιακώβ; Τι σημαίνουν εκείνα τα κεραυνοβόλα μηνύματα: «Ούτε εν τω όρει τούτω ούτε εν Ιεροσολύμοις» (Ιωάν. 4, 21);
Ερώτηση τρίτη: Από πότε ήτο δυνατόν και με ποια θεολογικά επιχειρήματα, να «διαφοροποιηθεί» η Ρώμη τόσο ριζικά από την κοινή περί «Αποστολικής Διαδοχής» (successio Apostolica) διδασκαλία της Χριστιανικής Εκκλησίας, Ανατολής και Δύσεως, ώστε να βαρύνει τόσο η του Επισκόπου Ρώμης διαδοχή; Είναι ποτέ δυνατόν να ισχυρισθούμε σοβαρώς, ότι ο κατά τόπους εγκαθιστάμενος Επίσκοπος διαδέχεται ένα και μόνον συγκεκριμένον Απόστολο (π.χ. ο Ρώμης τον Πέτρον, ο Αλεξανδρείας τον Μάρκον, ο Νέας Ρώμης τον Ανδρέαν και άλλοι άλλους);
Εάν αυτή ήτο η έννοια της «Αποστολικής Διαδοχής», δεν θα ήτο επόμενον ο αριθμός των Επισκόπων της όλης Εκκλησίας να μη υπερβαίνει ποτέ τους «Δώδεκα»; Και δεν θα έπρεπε τότε, κατά συνέπειαν, να ομιλεί ειδικώς η Ρώμη δια «successio Petrina», και όχι ως επιμένει, εις το περιληπτικώτερο «Apostolica»;
Επειδή, αντιθέτως, η ορθή περί διαδοχής κοινή πεποίθηση και διδαχή Γραφής και Παραδόσεως είναι, ότι «πάντες οι Επίσκοποι» διαδέχονται ολόκληρον τον «εσχατολογικής» σημασίας Σύλλογο των «Δώδεκα», δια τούτο εις την έννοια της Αποστολικής Διαδοχής κατ’ ουσίαν η Εκκλησία περιέλαβε πάντοτε όχι μόνον τους Επισκόπους, αλλά και τους Πρεσβυτέρους, ως ελάχιστα από εκείνους διαφέροντας εις την «σωτηριολογικήν» αποστολή της Εκκλησίας.
Ερώτηση τετάρτη: Μπορεί να δηλώσει υπεύθυνα ως Θεολόγος ο σημερινός Πάπας, ότι οι Επίσκοποι της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας, «διοριζόμενοι», ως γνωστόν, απ’ ευθείας από τον Επίσκοπο Ρώμης, μη «εκλεγόμενοι» δε από την Σύνοδο της Τοπικής των Εκκλησίας, δύνανται να θεωρηθούν ισόκυροι με τους «εκλεγομένους» υπό Κανονικής Συνόδου Επισκόπους των Ορθοδόξων;
Ενθυμείται άραγε ο Άγιος πατήρ ότι, ως ο από Ορθοδόξου πλευράς Συμπρόεδρος επί 20ετίαν του Επισήμου Θεολογικού Διαλόγου, είχα διαμαρτυρηθεί προσωπικώς εις αυτόν, για το ότι ακόμη δεν αποκατέστησε το Βατικανόν τους Επισκόπους του γενικώς εις το ιερώτατον αξίωμά τους, όπως ακριβώς το εγνώρισε η αδιαίρετος Εκκλησία, και δικαίως το απαιτούμε οι Ορθόδοξοι δια να θεωρήσουμε έγκυρη την «εκλογή» των Ρωμαιοκαθολικών Επισκόπων; Δεν αποτελεί επομένως υψίστην «επιείκειαν» και «ανοχήν» εκ μέρους των Ορθοδόξων Επισκόπων, το ότι ακόμη -επισήμως διαλεγόμενοι με τους Ρωμ/ κούς Επισκόπους- τους δεχόμεθα σιωπηρώς ως «ομολόγους» ημών;
Ερώτηση πέμπτη: Εάν η μη αποδοχή εκ μέρους των Ορθοδόξων του «πρωτείου» και «αλαθήτου» του Επισκόπου Ρώμης αποτελεί, κατά τον Πάπα Βενέδικτον 16ον, ατέλειαν (deficit) της Ορθοδοξίας, που δεν επιτρέπει να θεωρηθεί από την Ρώμην ως πλήρης Εκκλησία, τότε τι νόημα είχε η αξιωματική κοινή περί του Επισήμου Θεολογικού Διαλόγου δήλωση, ότι ο εν λόγω Διάλογος διεξάγεται «επί ίσοις όροις»;
Ερώτηση έκτη: Αγνοεί ο Πάπας ότι ο χαρακτηρισμός της στρατευομένης Εκκλησίας ως «τέλειας Κοινωνίας» (societas perfecta), που είχε επικρατήσει δια τους Ρωμ/κούς υπό την επίδραση του ι. Αυγουστίνου (civitas Dei), αντικαταστάθηκε δικαίως και ορθότατα εις τα επίσημα κείμενα της Β΄ Βατικανής Συνόδου από τον όρο «Λαός του Θεού» (populus Dei), για να εκφράσει, ως προσκυνηματική πορεία (peregrinatio), τον δυναμικό και εξελικτικό χαρακτήρα όλων των τάξεων (Κληρικοί, Μοναχοί, λαϊκοί) των πιστών, εις τον παρόντα κόσμο; Ουδείς εκ των Θεολόγων που έχουν ασχοληθεί με την Β΄ Βατικανή Σύνοδο αγνοεί, ότι και ο Δογματολόγος Καθηγητής Joseph Ratzinger δεν είχε συμβάλει ολίγον εις την σύνταξη των εν λόγω αναγεννητικών κειμένων.
Πώς λοιπόν σήμερον ο αυτός Δογματολόγος, ως Πάπας πλέον, επανέρχεται κηρύττοντας δια της πλαγίας οδού την καταδικασθείσα θεωρία της τελειολαγνίας (societas perfecta), η οποία, έστω και αθελήτως, συναγωνίζεται τις πλέον κοσμικές μορφές Ναρκισσισμού εις την σύγχρονη Παγκοσμιοποίηση;
Ερώτηση εβδόμη: Ολοκληρώνοντας, με τον συμβολικό αριθμό επτά (7), τα ερωτήματα που γεννά η σημερινή «απομόνωση» του Πάπα Βενέδικτου 16ου (τόσον από τον βαθύτερο εαυτό του, όσον και από τους ειλικρινέστερους φίλους και θαυμαστάς που είχε κερδίσει με την γαληνιαία και σεμνή πάντοτε παρουσία του), θα θέλαμε να γνωρίζαμε τι θέση παίρνει τούτη την εποχή ο θεολογών Πάπας απέναντι σε δύο από τα πλέον γνωστά μελετήματά του, τα οποία και έδειχναν τους πιο ανοιχτούς ορίζοντες, τους οποίους εκπροσωπούσε για πολλές 10ετίες το όνομα Ratzinger.

Πρόκειται για τις εξής ενθουσιώδεις και ενθουσιαστικές μελέτες:
α) «Η επίδραση που είχε η διαμάχη περί τα Επαιτικά Τάγματα κατά τον Μεσαίωνα, εις την ανάπτυξη του Παγκοσμίου Πρωτείου του Πάπα» (Μόναχον, 1957).
Εκεί ομολογείται, παρά την επικαλούμενη πνευματικότητα του ασκητικού Bonaventura, ότι τεχνητά ήσαν τα μέσα για την επιτυχία του καθαρά στρατηγικού στόχου της Ρώμης.
β) Εις το βιβλίο «Χριστιανική Αδελφοσύνη», που αρχικά δόθηκε ως διάλεξη στην Βιέννη το 1958 και λίγο αργότερα βγήκε, ως το πρώτο βιβλίο του νεαρού Καθηγητού Ratzinger, το οποίο μεταφράστηκε μάλιστα και στην Ελληνική, με ειδικό Πρόλογο του Συγγραφέα, τονιζόταν ότι, εν αντιθέσει με τις διάφορες σύγχρονες ομαδοποιήσεις που αποτελούν «κλειστές Κοινωνίες», δηλ. clubs «αποκλειστικότητας», η Χριστιανική Αδελφοσύνη μένει «ανοιχτή» για να περιλάβει όλους.
Σήμερα, ατυχώς, ακούγεται πια ως τραγική ειρωνεία το εγκώμιο που έπλεξε η Αρχιεπισκοπή Freiburg με την ευκαιρία επανεκδόσεως του βιβλίου, ιδιαιτέρως δε ο ισχυρισμός, ότι «υπ’ αυτό ακριβώς το πνεύμα δρα ακόμη και επιθυμεί να γίνει κατανοητός ο σημερινός Πάπας»!
Μακάρι να ήταν έτσι, αλλά ουδέν συνηγορεί περί τούτου.__

Μ. Πέμπτη Στιχηρό ιδιόμελο «Συντρέχει λοιπόν…»


Ψάλλει ο τέως πρωτοψάλτης του Ι.Ν. Αγίου Ανδρέου Αιγίου κ.κ. Παναγιώτης Χριστοδουλόπουλος.

Πέμπτη, 18 Μαρτίου 2010

Αρχιερείς κατά την επανάσταση του 1821

ΟΙ ΑΡΧΙΕΡΕΙΣ ΚΑΙ ΤΟ 21 (αντίδραση ή προσφορά; )
Σε μια αναμέτρηση λοιπόν και αντιπαράταξη θυσιαστικά δύο θρησκειών και δυό κόσμων οι Ορθόδοξοι Έλληνες κληρικοί και μάλιστα οι αρχιερείς όχι μόνο δεν αντέδρασαν ούτε χλεύασαν τον αγώνα, αλλ' όπως είναι φυσικό και αυτονόητο, υπήρξαν οι φυσικοί ταγοί και ηγέτες, του αγωνιζομένου λαού. Πραγματικοί μπροστάρηδες, που, σαν άλλοι Μωυσείς ανέλαβαν να οδηγήσουν το λαό από τη σκλαβιά στην ελευθερία με κάθε προσωπική τους θυσία.
Το ράσο όλων των κληρικών, από του ασημότερου καλόγερου μέχρι του πολιουσεβάσμιου και άγιου Πατριάρχη, μεταβλήθηκε σε φλάμπουρο, που ηλέκτριζε και πύρωνε τα πνεύματα των αγωνιζομένων Ελλήνων. Η συμμετοχή των κληρικών, και μάλιστα των αρχιερέων, ήταν τόσο φυσική και τόσο αυτονόητη και απαραίτητη, ώστε όχι μόνο να συμπαρίστανται σε κάθε αγωνιστική προσπάθεια αλλά να θεωρούνται εκ των ων ουκ άνευ, μια και οι Έλληνες δεν επιχειρούσαν τίποτε, εάν προηγουμένως δεν έβλεπαν τους ρασοφόρους να τους ευλογούν, με τους σταυρούς και τα ιερά τους άμφια, και να τους οδηγούν στο καθήκον.
Ενδεικτικό του πόσο πολύ υπολόγιζαν όλοι οι Έλληνες (διοικούντες και λαός) τότε την παρουσία των αρχιερέων στις πολεμικές συρράξεις είναι και ένα έγγραφο της προσωρινής Ελληνικής κυβερνήσεως κατά το Μάιο του 1825, με το οποίο, μπροστά στον κίνδυνο της προελάσεως του Ιμπραήμ, έδωσε εντολή στους αρχιερείς, που βρισκόταν στο Μωριά: Κομάνων Αγαθάγγελο, Παροναξίας Ιερόθεο, Φαρσάλων Γεράσιμο, Τριπόλεως Δανιήλ και Ρέοντος και Πραστού Διονύσιο, να κινηθώσι όσον τάχος για να περιέρχονται τις επαρχίες Άργους, Τριπολιτζάς, Βοστίτζης (Αιγίου), Πατρών, Λεονταρίου και Μεσσήνης και να κηρύσσουν το της εθνεγερσίας σάλπισμα, προτρέποντας τους χριστιανούς σε γενική εξέγερση κατά του τυράννου κατακτητού δια να συντρέξουν εις την ταχείαν ξεκίνησιν των στρατευμάτων.
Κατά συνέπεια δεν πρέπει να θεωρείται υπερβολική η κρίση ότι άνευ της συμμετοχής, της συμπαραστάσεως και της συμπράξεως του ιερού κλήρου δεν θα ευωδούντο τα του ιερού αγώνος.
Ο Φωτάκος, δίδοντας το μέτρο της εκτιμήσεως και του σεβασμού των τότε Ελλήνων στους ρασοφόρους, χαρακτηρίζει τον κλήρο θεόπεμπτο και σεβάσμιο και επιλέγει εις την επανάστασιν πρώτος ο κλήρος εφάνη εις τον αγώνα με τον σταυρόν και με τη σπάθην εις τας χείρας.
Σε άλλο πάλι σημείο των απομνημονευμάτων του (ως να διαισθάνθηκε ότι θα εγερθούν άνδρες, που θα ισχυρισθούν ότι οι αρχιερείς δια της βίας σύρθηκαν στον αγώνα) τονίζει εμφαντικά και απερίφραστα: Οι αρχιερείς της και άπας ο λοιπός κλήρος...αυθόρμητος εκινήθη. . .και πρώτος έλαβε τα όπλα.
Αναγνωρίζοντας δε την αμέριστη συμμετοχή και συνδρομή των κληρικών στους αγώνες του 1821 αναφωνεί:
Ευτυχισμένη ήταν η ημέρα της επαναστάσεως της ελληνικής φυλής, διότι και τότε και προ χρόνων ακόμη το έθνος είχε και τον θεόπεμπτον και σεβάσμιον κλήρον ως οδηγόν του... Ο Κλήρος παρουσιάσθη εμπρός με τον σταυρόν και με το όπλον εις τας χείρας, έβαλε την φωνήν εκ μέρους της θρησκείας και έδωκε το σύνθημα πατρίς και θρησκεία.. .εσυμβούλευσε, ευλόγησε, αγίασε τα όπλα, ύψωσε την σημαίαν του σταυρού... Έκαστος δε κληρικός επήρε πλέον ως έργον του πολέμου να παρευρίσκεται παντού εις τα στρατόπεδα και εις τα φροντιστήρια δια να ετοιμάζη τα πολεμοφόδια και τας τροφάς, όχι μόνον δι ιδίων εξόδων και θυσιών αλλά και με τα ιδία του τα χέρια, άλλοι δε εξ αυτών να πολεμούν τον εχθρόν της πίστεως και της πατρίδος, μαζί με τους στρατιώτας και άλλοι πάλιν να στέκωνται έμπροσθεν του Υψίστου και να επικαλούνται την εξ ύψους βοήθειαν. . .
Ούτως δε ενεργείται η Ελληνική επανάστασις από όλας τας τάξεις των κληρικών, των αρχιερέων δηλαδή, των ιερέων και των μοναχών των μοναζόντων εις τα ιερά καταγώγια, τα οποία έγιναν κοινά δια την ελευθερίαν την εθνικήν.
Τέλος η επιτροπή που συστήθηκε (1833) από τον Όθωνα (μεταξύ των οποίων ο Σπ. Τρικούπης, ο Π. Νοταράς και ο Σκαρλ. Βυζάντιος) για τα Εκκλησιαστικά πράγματα της Ελλάδος, έγραψε στην έκθεσή της:
Πρώτοι οι ιερείς του Υψίστου έκλιναν ους ευήκοον εις την φωνήν της ελευθερίας και περιζωσάμενοι μετά της νοητής ρομφαίας του Ευαγγελικού λόγου το ξίφος του Άρεως, διέπρεψαν πολλαχώς εις τον Ελληνικόν αγώνα. Και τα ονόματα των εν Κωνσταντινουπόλει αθλησάντων Αρχιερέων θέλουν στολίζει δια παντός τας πρώτας σελίδας της νεωτέρας Ελληνικής ιστορίας.
Και μόνο με τα παραπάνω κείμενα θα έπρεπε να σιγήσει κάθε αντίρρηση και αντίλογος για τη συμπεριφορά του κλήρου και μάλιστα των αρχιερέων κατά το 1821. Επειδή όμως πιθανώς να υπάρχουν έστω μερικοί που θα επιμένουν να αμφισβητούν τις μαρτυρίες εκείνων των αυτοπτών και συναγωνιστών των ιεραρχών και επειδή είναι γεγονός ότι δεν φωτίσθηκε ακόμα επαρκώς η πτυχή της συνεισφοράς των αρχιερέων στην παλιγγενεσία του 1821 θα καταβληθεί προσπάθεια να έλθουν στο φως ορισμένες τουλάχιστον ενέργειες και δραστηριότητες των τότε αρχιερέων, όσες δηλ. η σμίλη της ιστορίας κατόρθωσε να περισώσει μέσα από το χαλασμό και την ερήμωση εκείνων των χρόνων, μια και είναι αδύνατον να περιγραφεί αναλυτικά η όλη προσφορά αυτών λόγω ποικιλίας και πυκνότητος μαχητικής αλλά και εξειδικευμένης προσφοράς.

___ΑΡΧΙΕΡΕΙΣ ΣΤΟΝ ΑΓΩΝΑ ΤΟΥ 1821___
Είναι γνωστόν αλήθεια ότι οι μύδροι των επικριτών δε στρέφονται γενικά κατά του κλήρου αλλά κυρίως κατά των αρχιερέων η γενικά κατά του ανωτέρου κλήρου. Σε πολλές μάλιστα περιπτώσεις γίνεται αντιδιαστολή ότι ενώ ο κατώτερος κλήρος (εννοώντας τους ιερείς) συμμετέσχε και συνέπραξε σύξυλος στον αγώνα, ο ανώτερος κλήρος και μάλιστα οι αρχιερείς ήταν εκείνοι που αντέδρασαν και αντιτάχθηκαν σ' αυτόν.
Για να υποστηρίξουν δε τις απόψεις και ισχυρισμούς τους οι επικριτές επικαλούνται πραγματικά περιστατικά και λόγους των ιδίων των ιεραρχών, που μαρτυρούν ότι μεμονωμένα ό α ή β ιεράρχης, ή μερικοί τουλάχιστον από αυτούς, έδειχναν να δυσπιστούν και να αμφιβάλλουν για τη δυνατότητα επιτυχίας ενός τέτοιου εγχειρήματος, όπως ο γενικός ξεσηκωμός του γένους, ενώ για άλλους ότι έφθαναν να αντιδρούν και να φαίνονται ότι τάσσονται στο πλευρό των Τούρκων. Αναφέρονται ακόμα και ορισμένες αδυναμίες ή και πάθη των ιεραρχών, που τα προβάλλουν ως βδεληρά και αποτρόπαια, ξεχνώντας ότι και οι αρχιερείς είχαν σώμα και ήταν άνθρωποι σαν όλους τους άλλους συγχρόνους τους ή και σαν και εμάς σήμερα με τις μικροεπιθυμίες, φιλοδοξίες, όνειρα, εγωισμούς κ.λπ. και επομένως θα πρέπει να τους βλέπουμε όσο κι αν ήταν οι κατά τόπους κεφαλές της Εκκλησίας και εις τύπον Θεού ως ανθρώπους και όχι ως αγγέλους.
Ξεπερνώντας λοιπόν τις ενδεχόμενες και αναγνωριζόμενες ανθρώπινες αδυναμίες, που τους καταμαρτυρούν, θα πρέπει να αναζητήσουμε να δούμε εάν τελικά κατόρθωσαν να αρθούν στο ύψος των τότε περιστάσεων και να προσφέρουν θετικό έργο στην υπόθεση του 1821.
Επιχειρώντας μάλιστα να διερευνήσουμε τα μύχια των ανθρώπων εκείνων και να τους ηθογραφήσουμε καλό είναι να μη μένουμε στα λόγια ή τις ενέργειες κάποιας οποιασδήποτε στιγμής τους αλλά να αναζητούμε τις οριακές στιγμές της πολιτείας τους, και μάλιστα του τέλους τους, γιατί, όπως έγραψε και ο Θουκυδίδης, προς το τελευταίον εκβάν έκαστον των πριν υπαρξάντων κρίνεται, και ανάλογα να τους μακαρίσουμε ή να τους κατακρίνουμε, κατά το απόφθεγμα του Σόλωνος μηδένα προ του τέλους μακάριζε (αλλά και κατάκρινε).
Πόσο κοντά λοιπόν στην αλήθεια είναι ο ισχυρισμός των επικριτών ότι αντέδρασαν οι αρχιερείς στο 1821; Ήταν στα αλήθεια εναντίον της αποτινάξεως του τουρκικού ζυγού ή όχι; Αλλά και εάν δεν αντέδρασαν ποια η συμμετοχή τους στο έπος του 1821; Ποια η θετική και αδιαμφισβήτητη συνεισφορά τους στην παλιγγενεσία των Ελλήνων;
Το ερώτημα αυτό θα επιχειρηθεί να διερευνηθεί και να απαντηθεί. Ποιο συγκεκριμένα θα αναζητηθούν στοιχεία και μαρτυρίες για το πόσοι και ποιοι από τους αρχιερείς συμμετέσχαν, αυτόβουλοι και απρόσκλητοι, ενεργά και δραστήρια στον αγώνα. Πόσοι και ποιοι πήραν στο ένα χέρι το Σταυρό και στο άλλο το γιαταγάνι. Πόσοι εγκατέλειψαν τις πατερίτσες για τα καρυοφύλλια, τους θρόνους για τα μετερίζια και τα ταμπούρια, την επισκοπή για την ελευθερία.
Ποιοι πάλι δοκιμάσθηκαν σαν αληθινοί ποιμένες χάρη του λαού στα ανήλια, υγρά, θεοσκότεινα, δυσώδη και φοβερά μπουντρούμια των τουρκικών φυλακών όπου επί μέρες και μήνες ή χρόνια καθημερινά δοκίμαζαν τα πάνδεινα βασανιστήρια και φρικτές στερήσεις.
Τέλος ποιοι έδωσαν και την τελευταία τους πνοή, ώστε το όραμα τόσων γενεών να θεμελιωθεί και στοιχειωθεί επάνω στα λιπόσαρκα, αιμάσσοντα και ασπαίροντα κορμιά σκέλεθρά τους, ώστε από τα κατ εξοχήν ιερά τους κόκκαλα να εξανθίσει ο κάλλιστος σπόρος και καρπός της ελευθερίας.
Έτσι π.χ. ο Σκαρίμπας, αν και ισχυρίζεται ότι όλοι οι ιεράρχες χλεύασαν και αντέδρασαν στο 21, τελικά φθάνει να παραδεχθεί ότι, έστω, μόνον οι αρχιερείς Σαλώνων Ησαΐας, Μεθώνης Γρηγόριος και Ρωγών Ιωσήφ υπήρξαν εκείνοι, που με τη θέληση τους συμμετέσχαν στον αγώνα και έδωσαν και τη ζωή τους σ' αυτόν.
Άλλοι όμως ερευνητές δέχονται ότι ο αριθμός των αρχιερέων που συμετέσχαν με τον α ή β τρόπο στους αγώνες του 1821 και πρόσφεραν και τη ζωή τους ή βασανίσθηκαν και δοκιμάσθηκαν από τους δυνάστες σ' αυτόν τον ιερό πόλεμο είναι πολλαπλάσιοι.
Αλλά και αυτοί που υπεραμύνονται της προσφοράς των αρχιερέων δυστυχώς δεν αναφέρουν επώνυμα και συγκεκριμένα παρά μόνο ελάχιστα ονόματα αρχιερέων, συνήθως τα ίδια και τα ίδια, που επαναλαμβάνονται από όλους τους μελετητές και συγγραφείς, ως απόδειξη της συμπράξεως των αρχιερέων στην παλιγγενεσία.
Έτσι συνήθως αναφέρονται τα ονόματα του Πατριάρχου Γρηγορίου και των αρχιερέων Αδριανουπόλεως Δωροθέου, Εφέσου Διονυσίου, Δέρκων Γρηγορίου, Αγχιάλου Ευγενίου, Π. Πατρών Γερμανού, Χριστιανουπόλεως Γερμανού, Δημητσάνης Φιλοθέου, Σαλώνων Ησαία, Ρωγών Ιωσήφ, Μεθώνης Γρηγορίου, Κορώνης Γρηγορίου, Κύπρου Κυπριανού, Κρήτης Γερασίμου, Έλους Ανθίμου, Ταλαντίου Νεοφύτου, και, κατά περίπτωση, μερικών άλλων, ωσάν μόνον αυτοί να ήταν οι αρχιερείς που πήραν μέρος στους αγώνες του Έθνους.
Αλλ' όπως είναι ευνόητο, εάν πραγματικά μόνον οι παραπάνω αρχιερείς ήταν εκείνοι που πήραν μέρος στον αγώνα, όσο κι αν, συγκρινόμενοι με τους 23 του Σκαρίμπα, θεωρούνται πολλαπλάσιοι, εν τούτοις αν ήθελαν συγκριθεί με τους 190 ή έστω 200 αρχιερείς που υπήρχαν σ' ολόκληρη την Οθωμανική αυτοκρατορία θα πρέπει να ομολογηθεί ότι αποτελούν περιορισμένη μειοψηφία, και φαίνεται να δικαιώνονται σε αρκετά υψηλό βαθμό οι επικριτές των.
Φαίνεται όμως ότι ο αριθμός των αρχιερέων που έλαβε μέρος στην Επανάσταση και θυσιάσθηκε σ' αυτήν πρέπει να είναι μεγαλύτερος, γιατί διαφορετικά δε θα μπορούσε η επί των εκκλησιαστικών επιτροπή του Όθωνα να γράψει το 1833, οπόταν δηλ. ακόμα ήταν νωπές οι μνήμες, ότι: Εν διαστήματι της επαναστάσεως, πολλαί των επαρχιών της Ελλάδος εστερήθησαν τους Αρχιερείς τους, θυσιασθέντας τους περισσοτέρους εις τους υπέρ της πατρίδος αγώνας. Όπως δε συνάγεται και από άλλα σημεία της ίδιας εκθέσεως από τους 49 αρχιερείς, που ποίμαιναν επί Τουρκοκρατίας τας ήδη συγκροτούσας το Βασίλειον της Ελλάδος επαρχίας μόνον 22 αρχιερείς επέζησαν εις τας άχρι τούδε πολιτικάς μεταβολάς αυτού του τόπου, πράγμα βέβαια που σημαίνει ότι οι άλλοι 27, που πραγματικά ήταν και οι περισσότεροι, θυσιάσθηκαν κατά τη διάρκεια του ιερού αγώνα.
Για το λόγο αυτό θα επιχειρηθεί μια ενδελεχέστερη διερεύνηση του όλου θέματος για τη στάση και συμπεριφορά αν όχι του συνόλου των αρχιερέων (γιατί, δυστυχώς, δεν υπάρχουν στοιχεία για όλους) οπωσδήποτε όμως της συντριπτικής πλειονότητας αυτών. Να διαπιστωθεί επί τέλους εάν οι αρχιερείς έλαβαν θετική η αρνητική στάση στην επανάσταση, κατά πόσο δηλ. την χλεύασαν ή την καταπολέμησαν, όπως διατείνονται οι επικριτές τους, ή την υπερασπίσθηκαν και την υπηρέτησαν με λόγια, έργα, όπλα, μαρτύρια ή και τη ζωή τους.
Για το λόγο αυτό και προκειμένου να είναι πιο συστηματική και μεθοδική η διερεύνηση της στάσεως και προσφοράς των αρχιερέων στο 21 θα επιχειρηθεί η παρουσίαση αυτών ταξινομημένη κατά την εξής σειρά:
α) Αγωνιστές Ιεράρχες 1) της Πελοποννήσου, Στερεάς Ελλάδος και των νησιών του Αιγαίου Πελάγους και 2) των υπολοίπων περιοχών του Ελληνισμού, οι οποίοι εγκατέλειψαν τις επαρχίες και θέσεις τους, για να συμπράξουν και αυτοί στους αγώνες του Έθνους.
β) Αρχιερείς που φυλακίσθηκαν, βασανίσθηκαν, εξορίσθηκαν και γενικά κακοπάθησαν η αναγκάσθηκαν να εγκαταλείψουν τις επαρχίες τους επειδή θεωρήθηκαν ότι συνεργούσαν στην παλιγγενεσία του Γένους και
γ) Αρχιερείς που θυσιάσθηκαν, ως ολοκαυτώματα, στο βωμό της ελευθερίας του Γένους.

Α' ΑΡΧΙΕΡΕΙΣ ΑΓΩΝΙΣΤΕΣ
Όπως τονίσθηκε και προηγουμένως οι Έλληνες Ορθόδοξοι κληρικοί και μάλιστα οι κατά τόπους αρχιερείς στη συντριπτική τους πλειονότητα δέχθηκαν με νεανική αδημονία το μεσσιανικό μήνυμα της απολυτρώσεως του δούλου γένους, που, ως άγγελοι της σωτηρίας του Έθνους, ευαγγελίζονταν οι Φιλικοί και με Συμεωνική εγκαρτέρηση και ελπίδα προσδοκούσαν την ευλογημένη ώρα. Βέβαια ως υπεύθυνοι ταγοί του γένους έπρεπε να είναι μέχρι παρεξηγήσεως αυτοσυγκρατημένοι και προσεκτικοί, φρόνιμοι και επιφυλακτικοί, προσποιητοί κόλακες με ευλύγιστη μέση και απλόχερη γενναιοδωρία προς τους κρατούντας, προς δε ελεγκτικοί και επιτιμητικοί προς τυχόν θερμοαίμους και ανυπόμονους πατριώτες και ταυτόχρονα ειδήμονες, δραστήριοι και άγρυπνοι φιλογενείς.
Όταν όμως ήχησαν οι σάλπιγγες της ελευθερίας και σήμαναν της ανάστασης οι καμπάνες, οι αρχιερείς εγκατέλειψαν τα προσχήματα και τα κατά συνθήκη μειδιάματα ή προσκυνήματα προς τους αλλοθρήσκους και αλλογενείς δυνάστες του γένους και έδειξαν τον πραγματικό τους εαυτό οπουδήποτε και αν υπηρετούσαν. Τα σκουλήκια μεταμορφώθηκαν σε σταυραετούς.
Ως ένας άνθρωπος συνεγέρθηκαν χωρίς αμφιταλαντεύσεις και αμφιγνωμίες και όχι απλώς συντάχθηκαν αλλά προτάχθηκαν των αγωνιζομένων Ελλήνων. Έτσι μαρτυρούνται να συμμετέχουν από την πρώτη στιγμή του ένοπλου πλέον αγώνα ενεργά και δραστήρια σχεδόν όλοι τους. Άλλοτε μέσα στις εκκλησιές με το λόγο, το κήρυγμα, τις ευχές, τις παροτρύνσεις η τις απειλές για να ενθαρρύνουν και ξεσηκώσουν τους δειλούς και αμφιταλαντευομένους και άλλοτε στα στρατοπεδα και τα πεδία των μαχών με τις συνταλαιπωρίες, τις πείνες, τις αγρύπνιες, τις συγκατακλείσεις στα ταμπούρια και την κοινή τύχη στις πολεμικές συρράξεις. Κοντά σ αυτά αναδείχθηκαν οι ένθερμοι και ειλικρινείς προασπιστές του λαού στις εθνοσυνελεύσεις ή οι κατ έξοχή άξιοι αντιπρόσωποι του έθνους στις διάφορες Ευρωπαϊκές συσκέψεις η κυβερνήσεις.
Πιο συγκεκριμένα αναφέρονται να έλαβαν ενεργό μέρος στον αγώνα:
Α' Από τους αρχιερείς της Πελοποννήσου οι:
1) Παλ. Πατρών Γερμανός
2) Ρέοντος και Πραστού Διονύσιος
3) Δαμαλών Ιωνάς
4) Έλους Άνθιμος
5) Κερνίτσης Προκόπιος
6) Κορίνθου Κύριλλος
7) Ανδρούσης Ιωσήφ
8) Τριπολιτζάς Δανιήλ
9) Βρεσθένης Θεοδώρητος
10) Λακεδαιμονίας Χρύσανθος
11) πρ. Τριπολιτζάς Διονύσιος
12) Μαΐνης Νεόφυτος
13) Μαΐνης Ιωσήφ
14) Μαλτζίνης Ιωακείμ
15) Χαριουπόλεως Βησσαρίων
16) Ζαρνάτας Γαβριήλ
17) Ανδρουβίτσας Θεόκλητος
18) Πλάτζης Ιερεμίας
19) Καρυουπόλεως Κύριλλος
20) Μηλέας Ιωσήφ
Β' Από τους αρχιερείς της Στερεάς Ελλάδος οι:
21) Αθηνών Διονύσιος
22) Ταλαντίου Νεόφυτος
23) Λιτζάς και Αγράφων Δοσίθεος
24) Θηβών Παίσιος
25) Λοιδωρικίου Ιωαννίκιος
26) Μενδενίστης Γρηγόριος
27) Μενδενίτσης Διονύσιος
Γ' Από τους αρχιερείς των Νήσων Αιγαίου Πελάγους οι:
28) Καρύστου Νεόφυτος
29) Παροναξίας Ιερόθεος
30) Σάμου Κύριλλος
31) Χίου Δανιήλ
32) Σκιάθου και Σκοπέλου Ευγένιος
33) Σκύρου Γρηγόριος
34) Αιγίνης, Πόρου και Ύδρας Γεράσιμος
35) Άνδρου Διονύσιος
36) Τζιάς και Θερμίων Νικόδημος
Για όλους του παραπάνω αρχιερείς όμως ο δύσπιστος επικριτής θα μπορούσε να αντιτείνει ότι όλοι αυτοί, ή, έστω οι περισσότεροι από αυτούς, ξεσηκώθηκαν στην επανάσταση κάτω από το ζορμπαλίκι των ελληνικών γιαταγανιών. Αν είναι δυνατόν! Αλλά και εάν υποτεθεί ότι αυτή είναι η αλήθεια, τι θα μπορούσε να ισχυρισθεί για ένα άλλο νέφος αρχιερέων, που επειδή στις επαρχίες τους δεν είχε εκδηλωθεί ή δε μπόρεσε να ευδοκιμήσει η επανάσταση, δε δίστασαν να εγκαταλείψουν τους θρόνους και τις τιμές για να σπεύσουν αυτόκλητοι, όπου υπήρχαν επαναστατικές εστίες και μάλιστα προς την αγωνιζομένη νότια Ελλάδα για να συμμετάσχουν στον αγώνα προς αποτίναξη του Οθωμανικού ζυγού;
Έτσι βλέπουμε να σπεύδουν προς τις επαναστατημένες περιοχές αρχιερείς από διάφορα μέρη και με τον α ή β τρόπο να συμπράττουν και αυτοί για τον κοινό σκοπό.
Πιο συγκεκριμένα:
Α΄ Από τη Θεσσαλία σπεύδουν οι:
37) Πρ. Λαρίσης Κύριλλος
38) Δημητριάδος Αθανάσιος
39) Δημητριάδος Παρθένιος
40) Σταγών Αμβρόσιος
41) Φαναριοφαρσάλων Γεράσιμος
Β' Από την Ήπειρο οι:
42) πρ. Άρτης και Ναυπάκτου Πορφύριος
43) πρ. Παραμυθιάς Προκόπιος
44) πρ. Παραμυθιάς Αμβρόσιος
45) Περιστεράς Λεόντιος
46) πρ. Ρωγών Μακάριος
Γ' Από την Μακεδονία οι:
47) Αρδαμερίου Ιγνάτιος
48) Ειρηνουπόλεως και Βατοπεδίου Γρηγόριος
49) Σιατίστης Ιωαννίκιος
Δ' Από τη Θράκη οι:
50) Μετρών Μελέτιος
51) Σηλυβρίας Μακάριος
52) Παμφίλου Κύριλλος
53) Θεοδωρουπόλεως Άνθιμος
Ε' Από τη Μικρά Ασία οι:
54) Μοσχονησίων Βαρθολομαίος
55) Ηλιουπόλεως Άνθιμος
56) πρ. Αγκύρας Αγαθάγγελος
57) Μυρρίνης Σωφρόνιος
58) Ελαίας Παΐσιος
59) Κομάνων Αγαθάγγελος
Τέλος για να κλείσει όλο αυτό το νέφος των γνωστών αγωνιστών ιεραρχών, θα πρέπει να συγκαταριθμηθούν ακόμα και οι:
60) Πατριάρχης Αλεξανδρείας Θεόφιλος και
61) Μολδοβλαχίας Βενιαμίν.
Για τους παραπάνω αρχιερείς που εγκατέλειψαν τις επαρχίες και τις τιμές για να λάβουν μέρος, όπου τους είχε ανάγκη η πατρίδα, δεν είναι εύκολο στον οποιονδήποτε επικριτή να ισχυρισθεί ότι το έκαμαν κάτω από τη βία των επαναστημένων Ελλήνων.
Αντίθετα, θέλω να πιστεύω πως όλοι συμφωνούν ότι, οι αρχιερείς αυτοί εγκατέλειψαν τις θέσεις τους και το γάμο για τα πουρνάρια, γιατί ένιωθαν μέσα τους πύρωμα ψυχής για ελευθερία, σεβασμό, αξιοπρέπεια, τιμή και πάνω απ όλα ΠΑΤΡΙΔΑ και ΘΡΗΣΚΕΙΑ.
Κοντά όμως σ' όλους αυτούς τους αγωνιστές ιεράρχες θα πρέπει αναντίλεκτα να προστεθούν και οι:
62) Μεθώνης Γρηγόριος
63) Σαλώνων Ησαΐας
64) Ρωγών Ιωσήφ
65) Ιερισσού και Αγίου Όρους Ιγνάτιος
66) Πλαταμώνος Γεράσιμος
67) Μαρωνείας Κωνστάντιος και
68) Σωζοπόλεως Παΐσιος
οι οποίοι, όπως θα αναφερθεί και πιο κάτω, πέρα από την αγωνιστική τους προσφορά, θυσιάσθηκαν στον υπέρ όλων αγώνα και για τούτο γι' αυτούς γίνεται λόγος και σε άλλη συνάφεια.
Τέλος θα πρέπει ακόμα να συγκαταριθμηθούν στους αγωνιστές ιεράρχες και οι:
69) Αδριανουπόλεως Γεράσιμος
70) Βιζύης Ιωάσαφ
71) Αγαθουπόλεως Ιωσήφ
72) Βάρνας Φιλόθεος και
73) Ευδοκιάδος Γρηγόριος
οι οποίοι, πέρα από την αγωνιστική τους παρουσία, δοκιμάσθηκαν, βασανίσθηκαν ή αναγκάσθηκαν να εγκαταλείψουν τις επαρχίες τους όπως θα γίνει αναλυτικώτερα λόγος πιο κάτω για τον καθένα από αυτούς.
Αθροιστικά λοιπόν ένα σύνολο 73 επωνύμων αρχιερέων μαρτυρούνται να έλαβαν ενεργό μέρος στις διάφορες φάσεις του απελευθερωτικού αγώνα των Ελλήνων από όλα τα διαμερίσματα της Ελλάδος.
Και να ληφθεί υπόψη ότι οι περισσότεροι από αυτούς μπήκαν στη τιτανομαχία παρά την κάποια προχωρημένη ηλικία, που οπωσδήποτε έφερναν στους ώμους τους και τις συμπαρομαρτούσες προς αυτά καχεκτικότητες και ασθένειες, που αναμφίβολα καθιστούσαν αν όχι προβληματική πάντως δυσχερή τη διακίνηση και καθόλου δραστηριότητά τους, μέσα στις μύριες κακουχίες και δοκιμασίες, που συνεπαγόταν η απόφαση για την ανάσταση του Γένους ή όπως λέγει ένας δόκιμος μελετητής εν ιδρώτι πολλώ και πόνοις και κακουχίαις, στερήσεσί τε και συμφοραίς. . . .εν λιμώ, λοιμώ και δίψη, εν αυχμώ και κρυμώ.
Παρ' όλα αυτά όμως οι αγωνιστές ιεράρχες περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη κατηγορία η τάξη αγωνιστών αποδείχθηκαν αεί παίδες στο φρόνημα και την ψυχή.

Β' ΑΡΧΙΕΡΕΙΣ ΜΑΡΤΥΡΕΣ
Ο αριθμός όμως των αρχιερέων, που συνέδραμαν, συνέπραξαν και συναγωνίσθηκαν μαζί με όλους τους άλλους Έλληνες στο έπος της παλιγγενεσίας του 1821 δεν εξαντλείται μόνο με τον παραπάνω κατάλογο, των αγωνιστών ιεραρχών.
Υπάρχει και μια δεύτερη κατηγορία αρχιερέων, οι οποίοι έδωσαν το παρόν τους, τη μαρτυρία και τη συνεισφορά τους στον αγώνα με πιο επώδυνο γι' αυτούς τρόπο.
Πρόκειται για το νέφος εκείνο των αρχιερέων, που με ποικίλους, ασύλληπτους από ανθρώπινο νου και απερίγραπτους από ανθρώπινα χείλη η χέρια, τρόπους, δοκιμάσθηκαν, ταπεινώθηκαν, διαπομπεύθηκαν και εξευτελίσθηκαν από τους κρατούντες με φυλακίσεις, φοβερά βασανιστήρια, εξορίες, εκθρονίσεις, περιορισμούς, χλευασμούς και ταπεινώσεις για τον απλό και μόνο λόγο ότι ήταν Έλληνες Ορθόδοξοι χριστιανοί αρχιερείς. Μιλιέτ μπασήδες (=εθνάρχες) των ρωμιών και κύριοι υπόλογοι απέναντι στο σουλτάνο και τους επάρχους του για ό,τι ήθελε συμβεί στην επαρχία τους ή ακόμα και για απλή υπόνοια συνεργείας ή ανοχής, αν μη συμμετοχής, στον αγώνα των απίστων.
Έτσι ουσιαστικά οι κατά τόπους αρχιερείς των Ελλήνων ήταν στην κυριολεξία οι κυριώτεροι και πλέον υπεύθυνοι όμηροι στα χέρια του σουλτάνου, που μ' αυτό τον τρόπο προσπαθούσε να κρατά υποχείριους και καταδυναστευόμενους τους Έλληνες κάθε περιοχής.
Αλλά παρά τα φρικτά βασανιστήρια που κατά καιρούς δοκίμαζαν οι αρχιερείς στις διάφορες τουρκικές ειρκτές, φούρνους, λουτρά και μπουντρούμια, υστερούμενοι, θλιβόμενοι, κακοχούμενοι και υφιστάμενοι τα πάνδεινα, αυτοί δεν λύγισαν. Προτιμούσαν όλες τις ταπεινώσεις, εξαθλιώσεις, εξορίες και στερήσεις και υπέμειναν, όσο άντεχαν, πιο αγόγγυστα τα ποικίλα βασανιστήρια των δημίων τους, παρά να προδώσουν το Έθνος και τους οραματισμούς του.
Αν και δεν είναι γνωστά όλα όσα υπέμειναν οι αρχιερείς από τους δυνάστες τους στα δύσκολα εκείνα χρόνια της νεώτερης Ελληνικής τιτανομαχίας και για τους περισσότερους από αυτούς ελάχιστες μόνο πληροφορίες ή απλώς νύξεις και ενδείξεις έχουμε, ενώ για τη συντριπτική πλειονότητα αυτών δε γνωρίζουμε απολύτως τίποτα, θα καταβληθεί προσπάθεια να εκδιπλωθεί και η πτυχή αυτή της προσφοράς των αρχιερέων στο 1821. Και τούτο, διότι κι αν ακόμα αυτοί δεν έφθασαν να γευθούν την τελευταία σταγόνα της ολοκληρωτικής δοκιμασίας και θυσίας τους, το θάνατο, εν τούτοις, με τα καθημερινά βασανιστήρια και εκροές των αιμάτων τους, ήταν σα να έδιναν τη ζωή τους κάθε μέρα, επιβεβαιώνοντας το Γραφικό: ένεκά σου θανατούμεθα όλη την ημέραν (Ρωμ.8,36)
Έτσι η σιωπηλή και σεμνή αυτή στρατιά των βασανισμένων και μαρτυρικών αρχιερέων, κι αν δεν έλαβε από τους ανθρώπους το φωτοστέφανο του εθνομάρτυρα και νεομάρτυρα, αναμφίβολα και αναμφισβήτητα αποτελεί την εκλεκτή μερίδα των ιδανικών εκείνων ποιμένων, που αυταπαρνούμενοι θέσεις, αίγλη, ανέσεις, τιμές, πολυχρόνια, φήμες, χειροφιλήματα αλλά και ελευθερία κινήσεως, σωματική ακεραιότητα κ.λπ μέχρι και τη ζωή τους, έθεσαν τον εαυτό τους υπέρ του λαού του Θεού, που τους εμπιστεύθηκε το γένος και η Εκκλησία, και αναδείχθηκαν πραγματικοί μ ά ρ τ υ ρ ε ς, που με όλες τις δοκιμασίες και τα βασανιστήρια τους φανέρωσαν, μαρτύρησαν και διακήρυξαν μπροστά στους αλλοπίστους τι σημαίνει Ορθόδοξος επίσκοπος.
Η στάση τους λοιπόν μπροστά στις δοκιμασίες αναδεικνύεται από τις ουσιαστικώτερες εκδουλεύσεις των αρχιερέων προς το Έθνος μια και η δική τους δοκιμασία αποδείχθηκε ακατάβλητος κυματοθραύστης όπου εκτονώνονταν το μένος, η αντεκδικητικότητα και ο θρησκευτικός φανατισμός των Μουσουλμάνων Τούρκων αφ ετέρου δε σωτήριο κρηπίδωμα για τους αγωνιζομένους Έλληνες, γιατί αντλούσαν δύναμη και κουράγιο να υπομένουν και αυτοί τους δικούς τους κατατρεγμούς και δοκιμασίες.
Αναδιφώντας λοιπόν τις πηγές της ιστορίας εκείνων των χρόνων, τις γνωστές και άγνωστες μαρτυρίες, ενθυμήσεις, απομνημονεύματα, επιστολές, κώδικες και λοιπά κείμενα με έκπληξη ανακαλύπτουμε ένα αρκετά μεγάλο αριθμό αρχιερέων να έχει δεχθεί ποικίλες δοκιμασίες, φυλακίσεις και βασανιστήρια. Το πιο ίσως αξιοθαύμαστο είναι ότι όλοι αυτοί, σεμνοί από τη φύση ή τη θέση τους, βάσταζαν, με υπερηφάνεια μεν αλλά χωρίς κομπορρημοσύνες, τα στίγματα των βασάνων ως εύσημα της συνεισφοράς των στην κοινή υπόθεση της ελευθερίας του γένους.
Ποιος όμως ο ακριβής αριθμός των δοκιμασθέντων αρχιερέων παραμένει άγνωστος. Από τα λίγα στοιχεία που μπόρεσαν να συλλεγούν προκύπτει ο παρακάτω κατάλογος, που δεν νομίζω να είναι ευκαταφρόνητος:
Α Οι Πατριάρχες
1) Ευγένιος
2) Άνθιμος
3) Χρύσανθος
4) Αγαθάγγελος
Β Οι Αρχιερείς
5) Χαλκηδόνος Άνθιμος
6) Νικομηδείας Πανάρετος
7) Δέρκων Ιερεμίας
8) Θεσσαλονίκης Ματθαίος
9) Μυτιλήνης Καλλίνικος
10) Σμύρνης Παΐσιος
11) Εφέσου Μακάριος
12) Δέρκων Νικηφόρος
13) Προύσης Νικόδημος
14) Σβορνικίου Γαβριήλ
15) Αδριανουπόλεως Γεράσιμος
16) Ηρακλείας Ιγνάτιος
17) Τορνόβου Ιλαρίων
18) Ρασκοπρεσρένης Ζαχαρίας
19) Βιζύης Ιωάσαφ
20) Φιλιππουπόλεως Σαμουήλ
21) Χαλκηδόνος Αγαθάγγελος
22) Αγαθουπόλεως Ιωσήφ
23) Βάρνας Φιλόθεος
24) Ρόδου Αγάπιος
25) Ιωαννίνων Γαβριήλ
26) Άρτης Άνθιμος
27) Ευδοκιάδος Γρηγόριος
28) πρ. Ελασσώνος Σαμουήλ
29) Ρέοντος και Πραστού Διονύσιος
30) Βρεσθένης Θεοδώρητος
31) Ευρίπου Γρηγόριος
32) Σερρών Χρύσανθος
33) Τριπολιτζάς Δανιήλ
34) Ανδρούσης Ιωσήφ
35) Κορίνθου Κύριλλος
36) Βιδύνης Γερμανός
37) Λαρίσης Μελέτιος
38) Αρκαδίας (Κρήτης) Νεόφυτος
39) Διδυμοτείχου Καλλίνικος
40) Μυριοφύτου Σεραφείμ.
41) Νύσσης Ιωσήφ
42) πρ. Μήλου Διονύσιος

Γ' ΑΡΧΙΕΡΕΙΣ ΘΥΜΑΤΑ
Τρίτη μερίδα, ασφαλώς η εκλεκτότερη και ηρωικότερη των αρχιερέων που συνέπραξαν και συνέπαθαν μαζί μ όλους τους άλλους Έλληνες για τον κοινό σκοπό, την αποτίναξη του Τουρκικού ζυγού και την απόλαυση της θρησκευτικής και εθνικής ελευθερίας, είναι αναμφίβολα όλες εκείνες οι σεπτές και άγιες μορφές των ανωτάτων κληρικών, οι οποίες, ως εθελόθυτα εξιλαστήρια θύματα, πορεύθηκαν το δρόμο του μαρτυρίου και της θυσίας.
Όλοι αυτοί αδιαμφισβήτητα αποτελούν τον κατ' έξοχή σεβάσμιο χορό, που πήρε επάνω του, περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη εκλεκτή μερίδα των Ελλήνων, την οργή, το μίσος, το πάθος, τη θρησκευτική υστερία και φανατισμό του μουσουλμανικού όχλου και της εξουσίας. Ταυτόχρονα όμως όλοι αυτοί με την αυτοθυσία και το αίμα τους θεμελίωσαν ασάλευτα και στερέωσαν αταλάντευτα το οικοδόμημα της ελευθερίας των Ελλήνων, σφυρηλάτησαν, χαλύβδωσαν και γαλβάνισαν τη θέληση κάθε ελληνικής ψυχής, ώστε να πληρωθεί με ιδανικά και οραματισμούς για ιερή εκδίκηση και την επίτευξη του επιδιωκόμενου με κάθε τρόπο, και να αναζητεί πλέον η τη νίκη η τη θανή, όπως θα τραγουδήσει ο εθνικός μας ποιητής, χωρίς πισωγυρίσματα.
Παράλληλα η θυσία όλων αυτών γέννησε και γιγάντωσε την απαίτηση και των άλλων Ορθοδόξων λαών, και μάλιστα των Ρώσων, για θρησκευτική ικανοποίηση και αντάξια τιμωρία των υβριστών της θρησκείας του Χριστού, αλλά και συνετέλεσε όσο τίποτε άλλο στη μεταστροφή των εχθρικών αισθημάτων των Ευρωπαίων, στον αγώνα των Ελλήνων, σε κατανόηση, συμπάθεια, συνδρομή και τέλος συμπαράσταση και συμπαράταξη.
Δυστυχώς όμως παρά την τόσο υψηλή και ουσιαστική συμβολή της θυσίας των αρχιερέων για τη θεμελίωση και επίτευξη της ελευθερίας των νεοελλήνων, ο χορός αυτός στην πλειονότητά του είναι αφανής και άγνωστος. Και το ακόμα πιο ειρωνικό είναι ότι αυτή η άγνοια υπάρχει και σ' αυτή την επίσημη Εκκλησία, ώστε και αυτή να σιωπά ή να αναμασά και να προβάλλει μόνο 510 ονόματα αρχιερέων, που θυσιάσθηκαν για την ελευθερία, ωσάν μόνον αυτοί να ήσαν. Οι πολέμιοι δε και αρνητές της προσφοράς των αρχιερέων τους περιορίζουν σε 23 με συνέπεια να εκμηδενίζεται και να καταντά ανύπαρκτη η αιματηρή συνεισφορά των Ιεραρχών στον αγώνα και να διατείνονται ότι οι αρχιερείς χλεύασαν, αφόρισαν και πολέμησαν τον αγώνα του 1821.
Και όμως η πραγματικότητα είναι πολύ διαφορετική. Οι αρχιερείς που έπεσαν θύματα της οργής και του φανατισμού των Τούρκων αποτελούν επιβλητικό χορό δεκάδων ιεραρχών. Αν και δεν μπορούμε να έχουμε υπόψη μας το σύνολο των ιεραρχών που θυσιάσθηκαν για την ελευθερία, τα στοιχεία που κατέστη δυνατόν να συλλεγούν προκύπτει ο εξής εντυπωσιακός κατάλογος των αρχιερέων που αναδείχθηκαν εθελόθυτα εξιλαστήρια θύματα:
Α Οι Πατριάρχες
1) Γρηγόριος Ε
2) Κύριλλος ΣΤ
Β Οι Αρχιερείς
3) Εφέσου Διονύσιος
4) Αγχιάλου Ευγένιος
5) Νικομηδείας Αθανάσιος
6) Τορνόβου Ιωαννίκιος
7) Αδριανουπόλεως Δωρόθεος
8) Θεσσαλονίκης Ιωσήφ
9) Δέρκων Γρηγόριος
10) Σωζοπόλεως Παΐσιος
17) Μαρωνείας Κωνστάντιος
12) Γάνου και Χώρας Γεράσιμος
13) Μυριοφύτου και Περιστάσεως Νεόφυτος
14) Σαμμακοβίου Ιγνάτιος
15) Μονεμβασίας Χρύσανθος
16) Χριστιανουπόλεως Γερμανός
17) Άργους και Ναυπλίου Γρηγόριος
18) Ωλένης Φιλάρετος
19) Δημητσάνης Φιλόθεος
20) Κορώνης Γρηγόριος
21) Μεθώνης Γρηγόριος
22) Σαλώνων Ησαΐας
23) Ρωγών Ιωσήφ
24) Λαρίσης Πολύκαρπος
25) Λαρίσης Κύριλλος
26) Γηρομερίου Αγαθάγγελος
27) Κίτρους Μελέτιος
28 Ιερισσού και Αγ. Όρους Ιγνάτιος
29) Πλαταμώνος Γεράσιμος
30) Χίου Πλάτων
31) Κύπρου Κυπριανός
32) Πάψου Χρύσανθος
33) Κιτίου Μελέτιος
34) Κυρηνείας Λαυρέντιος
35) Κρήτης Γεράσιμος
36) Κνωσού Νεόφυτος
37) Χερσονήσου Ιωακείμ
38) Ρεθύμνης Γεράσιμος
39) Κυδωνίας Καλλίνικος
40) Λάμπης Ιερόθεος
41) Πέτρας Ιωακείμ
42) Σητείας Ζαχαρίας
43) Κισάμου Μελχισεδέκ
44) Διουπόλεως Καλλίνικος
45) Νύσσης Μελέτιος
Για την ιστορική αλήθεια θα πρέπει να σημειωθεί εδώ ότι οι αναφερόμενοι από άλλους ως εθνομάρτυρες αρχιερείς Άρτας, Ιωαννίνων και Γρεβενών, δε μαρτυρούνται να θυσιάσθηκαν και γι' αυτό δε τους συμπεριλαμβάνω στην παραπάνω λίστα των θυμάτων αρχιερέων.
Απολογιστικό συμπέρασμα
Μετά τα παραπάνω νομίζω ότι είναι καιρός πλέον να επιχειρήσουμε να κάνουμε έναν απολογιστικό συγκριτικό πίνακα για να δούμε με αριθμούς και ποσοστά τη συμμετοχή των αρχιερέων στον εθνικό μας αγώνα.
Έτσι με βάση την αψεγάδιαστη και ανελέητη γυμνή αλήθεια των αριθμών θα μπορούμε πλέον να μιλούμε για μικρή η μεγάλη συμμετοχή αυτών στην παλιγγενεσία και να παύσουν επί τέλους οι μεγαλοστομίες για αόριστες εκατόμβες θυμάτων αλλά και οι γκρίνιες και μεμψιμοιρίες των επικριτών ότι μόνο 23 ήταν οι αρχιερείς που έλαβαν μέρος στον αγώνα.
Από τους 200 λοιπόν αρχιερείς, που, όπως είδαμε πιο μπροστά, υπήρχαν σ' ολόκληρη την Οθωμανική αυτοκρατορία, μαρτυρούνται να:
α) Έλαβαν ενεργό μέρος, στον αγώνα επώνυμα και αδιαμφισβήτητα, 73 Ιεράρχες, δηλ. ποσοστό 36,5%.
β) Είναι γνωστοί ότι δοκιμάσθηκαν, φυλακίσθηκαν, βασανίσθηκαν κ.λπ. 42 αρχιερείς, δηλ. ποσοστό 21,0% και
γ) Μαρτυρείτε ότι θυσιάσθηκαν για την ελευθερία, είτε από βασανιστήρια και θανατώσεις των Τούρκων είτε στις πολεμικές συρράξεις, 45 αρχιερείς, δηλ. ποσοστό 22,5%.
Αν όμως ληφθεί υπόψη ότι οι πλείστοι αρχιερείς της Μ. Ασίας, της Συρίας, της Σερβίας ή Βουλγαρίας λόγω αδιαφορίας ή αδυναμίας των χριστιανών των περιοχών αυτών, δεν έλαβαν μέρος στους αγώνες, τότε το ποσοστό των αρχιερέων της Ελληνικής χερσονήσου, δηλ. από τη Θράκη, τη Μακεδονία και τα δυτ. παράλια της Μ. Ασίας και κάτω είναι ασφαλώς πολύ υψηλότερο, που φθάνει οπωσδήποτε γύρω στα 90% του συνολικού αριθμού των αρχιερέων.
Σε τελική ανάλυση λοιπόν δε θα πρέπει να αναζητούμε ποιοι αρχιερείς και πως έλαβαν μέρος στον αγώνα αλλά ποιοι είναι αυτοί οι ελάχιστοι αρχιερείς, δηλ. το υπόλοιπο 10% που δεν έλαβαν μέρος στην εθνεγερσία του 1821 και γιατί.

πηγή:http://www.egolpion.com/93A46858.el.aspx

Αναγνώστες